zoraki

zona

Yeni Latince zona "sinir uçlarının bir kuşak halinde iltihaplanmasıyla oluşan hastalık, herpes zoster" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince zona "1. kuşak, 2. sinir uçlarının bir kuşak halinde iltihaplanmasıyla oluşan hastalık, herpes zoster" sözcüğünden alıntıdır.

zonk

"baş ağrısı sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

zonta

Yeni Yunanca zónto ζώντο z "canlı varlık, hayvan" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Yunanca sözcük Eski Yunanca záō ζάω z "yaşamak" fiilinden türetilmiştir.

zooloji

Fransızca zoologie "hayvanbilim" sözcüğünden alıntıdır.

zor

Farsça ve Orta Farsça zūr veya zōr زور z "güç, şiddet, kuvvet, zahmet" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen zāwar- sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Sanskritçe śūra शूर z "güçlü, kuvvetli, yiğit" sözcüğü ile eş kökenlidir.

zoraki
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"mecburen" [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
zorāki: Mücbiren, mükrihen, istemeyerek, zar zor. [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
zorāki: (Rum şivesine tatbikan teşkil olunmuş amiyane bir lugattır)

Köken

Yeni Yunanca zoráki ζοράκι z "biraz zor" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Türkiye Türkçesi zor sözcüğünün küçültme halidir.

Daha fazla bilgi için zor maddesine bakınız.


15.11.2019
zorba

Farsça zōrbāz زورباز z "güç gösterisi yapan, pehlivan" sözcüğünden alıntıdır.

zorunlu

Yeni Türkçe zorun "mecburen" sözcüğünden Yeni Türkçe +lI(g) ekiyle türetilmiştir. Yeni Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi zor sözcüğünden Yeni Türkçe +(I)n ekiyle türetilmiştir.

zuhur

Arapça ẓhr kökünden gelen ẓuhūr ظُهُور z "1. belirme, görünme, 2. görüntü, parıltı, gösteriş" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ẓahara ظَهَرَ z "ışıdı, parladı, belirdi" fiilinin fuˁūl vezninde masdarıdır.

zula

Yeni Yunanca zúla ζούλα z "1. tabaka haline getirilmiş esrar, 2. kaçak (mal), gizli (yer)" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca zuló ζουλώ z "sıkmak, ezmek, bastırmak" fiilinden türetilmiştir.

zulmet

Arapça ẓlm kökünden gelen ẓulma(t) veya ẓulūma(t) ظُلْمَة z "karanlık" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ẓalima ظَلِمَ z "hava karardı" fiilinin fuˁla(t) vezninde ismi merresidir.