yapı

yansı|mak

Eski Türkçe yan- "dönmek, geri gelmek" fiilinden Yeni Türkçe +sI- ekiyle türetilmiştir.

yap|mak

Eski Türkçe yap- "1. çatmak, sert sesle kapamak, örtmek, 2. çalmak, yapıştırmak, katmak, 3. duvar örmek" fiilinden evrilmiştir.

yapağı

Orta Türkçe yapağu "dokunmamış kaba yün, keçe" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe yap- "çarpmak, yapıştırmak, örtmek" fiilinden Eski Türkçe +AgU ekiyle türetilmiştir.

yapay

Türkiye Türkçesi yap- fiilinden Yeni Türkçe +(g)Ay ekiyle türetilmiştir.

yapboz
yapı
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [Erd, 1000 yılından önce]
üstün örtügi altın yapaġı yériŋe tegi altunluġ ... bolur [üstte çatısı altta yapısı yere kadar altınlıdır] Orta Türkçe: [ İbni Mühenna, Lugat, 1310 yılından önce]
yapuğ: al-bināˀ Yeni Türkçe: yapısal "strüktürel" [ Milliyet - gazete, 1964]
Toplum hayatının bu önemli elemanları şunlardır: 1. Fonksiyonel, 2. Yapısal, 3. Kültürel Yeni Türkçe: yapısöküm "dekonstrüksiyon" [ Cumhuriyet - gazete, 1997]
bir tür çözümleme, yapısöküm, hatta doğrudan doğruya söküm olarak görüyor fakat, bireşim boyutunu eksik bırakan bir çaba olarak saptıyorum.

Köken

Eski Türkçe yapıġ "1. çatı, bina örtüsü, 2. bina" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe yap- "örtmek" fiilinden Eski Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için yap- maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

altyapı, özyapı, üstyapı, yapılanma, yapılaşma, yapısal, yapısalcılık, yapısöküm


06.01.2016
yapıldak

Eski Türkçe yabıtak "çıplak" sözcüğü ile eş kökenlidir.

yapıncak

Türkiye Türkçesi yapğın veya yapğun "yapağı, keçe" sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +çAk ekiyle türetilmiştir.

yapış|mak

Eski Türkçe yapış- "yapışmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe yap- "yapıştırmak, katmak, örtmek" fiilinden Eski Türkçe +Iş- ekiyle türetilmiştir.

yapıt

Türkiye Türkçesi yap- fiilinden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

yaprak

Eski Türkçe aynı anlama gelen yapırġak sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük yazılı örneği bulunmayan *yapırğa- veya yalbırğa- veya yapırda- "rüzgârda titreşmek" fiilinden Eski Türkçe +Uk ekiyle türetilmiştir.