vardakosta

var

Eski Türkçe bār "sahip olunan, mülk (ad); var (yüklem)" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe bar- "gitmek" fiili ile eş kökenli olabilir; ancak bu kesin değildir.

var|mak

Eski Türkçe bar- "gitmek" fiilinden evrilmiştir.

varagele

Türkiye Türkçesi vara gele "git gel" deyiminden türetilmiştir.

varak

Arapça wrḳ kökünden gelen waraḳ veya waraḳa(t) ورق z "yaprak, altın veya gümüş veya kâğıt tabakası" sözcüğünden alıntıdır.

varan

Fransızca varane "Mısır'a özgü dev kertenkele, varanus niloticus" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Yeni Latince aynı anlama gelen varanus sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1820 Blasius Merrem (1761-1924), Alm. zoolog.) Bu sözcük Arapça wrl kökünden gelen aynı anlama gelen waral veya waran ورل/ورن z sözcüğünden alıntıdır.

vardakosta
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
vardakosta: harif, kabadayı, zıpır; sahil bekçisi olan fırtınaya dayanır gemiler.

Köken

İtalyanca guardacosta "sahil koruma" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük İtalyanca guardia "koruma, nöbet tutma" ve İtalyanca costa "kenar, kıyı" sözcüklerinin bileşiğidir.

Daha fazla bilgi için vardiya, koster maddelerine bakınız.


09.07.2015
vardiya

Venedikçe vàrdia veya İtalyanca guardia "nöbet, koruma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *ward- biçiminden alıntıdır. Germence biçim İtalyanca guardare "korumak, gözetmek, nöbet tutmak" fiilinden türetilmiştir.

vareste

Farsça vāraste وارسته z "kurtulmuş, azade" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Eski Farsça ava-rad- وا z "bırakmak" fiilinden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Farsça rad-, ras- "kurtulmak, serbest olmak" fiilinden türetilmiştir.

vargı

Türkiye Türkçesi var- fiilinden Yeni Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.

+vari

Farsça +vārī وارى z "benzerlik, gibi olma, bir niteliğe sahip olma" parçacığından alıntıdır. Farsça parçacık Farsça +vār وار z "1. yüklü, taşıyan, sahip, 2. bir niteliğe sahip olan" parçacığından +ī ekiyle türetilmiştir.

varidat

Arapça wrd kökünden gelen wāridāt واردات z "gelirler" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça wārid وارد z "gelen" sözcüğünün çoğuludur.