uyar|mak

utku

Eski Türkçe ve Türkiye Türkçesi ut- "savaşta veya kumarda yenmek" fiilinden Yeni Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.

uvertür

Fransızca ouverture "1. açış, açılış, 2. müzik eseri veya gösterinin giriş bölümü" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince apertura "açış, açılış" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince aperire "açmak" fiilinden +()tura ekiyle türetilmiştir.

uy|mak

Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ud- "ardından gitmek, izlemek, uymak" biçiminden evrilmiştir.

uyak

Türkiye Türkçesi uy- fiilinden Yeni Türkçe +(g)Ak ekiyle türetilmiştir.

uyan|mak

Eski Türkçe odun- "uyanmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *od- biçiminden Eski Türkçe +In- ekiyle türetilmiştir.

uyar|mak
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Uygurca Budist metinler, 1000 yılından önce]
köŋülgermek basa basa odġuraçı üçün [düşüncelerini çok çok uyandırmak için] Türkiye Türkçesi: [ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
eyle dut kim ben uyurven, sen oyar Türkiye Türkçesi: [ Meninski, Thesaurus, 1680]
uyarmak & oyarmak, oyarıvirmek

Köken

Eski Türkçe odġur- "uyandırmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *od- "uyanık olmak?" biçiminden Eski Türkçe +(g)Ur- ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için uyan- maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

uyarı, uyarılmak

Bu maddeye gönderenler

oyala-


11.06.2015
uyarla|mak

Türkiye Türkçesi uyar "uygun" sözcüğünden türetilmiştir.

uydu

Türkiye Türkçesi uy- "tabi olma, ardından gitme, takip etme, tapma [esk.]" fiilinden Yeni Türkçe +dI ekiyle türetilmiştir.

uydur|mak

Türkiye Türkçesi uy- fiilinden Türkiye Türkçesinde +tUr- ekiyle türetilmiştir.

uygar

öz (ETü) Uyġur "bir kavim veya kişi adı" özel adından türetilmiştir.

uygula|mak

Yeni Türkçe uygu sözcüğünden Yeni Türkçe +lA- ekiyle türetilmiştir. Yeni Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi uy- fiilinden Yeni Türkçe +gU ekiyle türetilmiştir.