uy|mak

utangaç

TTü utan- +(g)Aç

utarit

Ar ˁuṭārid عطارد z [q.] Merkür gezegeni ≈ İbr ˁaṭārah עטרה z [#ˁṭr] taç, hale

uterus

Lat uterus rahim << HAvr *udero- karın, rahim

utku

ETü/TTü ut- savaşta veya kumarda yenmek +gU

uvertür

Fr ouverture 1. açış, açılış, 2. müzik eseri veya gösterinin giriş bölümü << Lat apertura açış, açılış Lat aperire açmak +()tura

uy|mak

ETü: udu "art, arka" [ Uyğur Kağan Yazıtı, 759]
ben Seleŋe keçe uḏu yorıdım [Selenge nehrini geçip peşisıra yürüdüm] ETü: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
uḏmak [çırak, şakirt, uşak] (...) uḏu [art, peş] (...) uḏladı [peşinden gitti] OTü: udmak "ardından gitmek" [ Edib Ahmed, Atebet-ül Hakayık, <1250 (1444)]
uḏup biri birke yorır öŋ soŋa [biri birine uyup ömlü arkalı yürür] KTü: "... inanmak" [ İrşadü'l-Mülûk ve's-Selâtîn, 1387]
eger siz Teŋrini sever bolsaŋız uyuŋız maŋa [inanın bana] kim Teŋri teˁālā sizni sevgey

<< ETü *ud- ardından gitmek, izlemek, uymak

Not: Sesliyi izleyen ETü /d/ ses birimi 11. yy Hakani Türkçesinde /ḏ/, Oğuzcada /y/ ve Kıpçakça ile birlikte bazı Oğuzca örneklerde /z/ halini alır. TTü uy- fiilinin yerel varyantlarında ve bazı türevlerde bu nedenle uz- biçimi görülür. Karş. uzlaş-.

Benzer sözcükler: uyarınca, uyulmak, uyum, uyumsuz, uyuşmak

Bu maddeye gönderenler: uyak, uyarla-, uydu, uydur-, uygula-, uygun, uyluk, uyruk


12.03.2019
uyak

TTü uy- +(g)Ak

uyan|mak

<< ETü odun- uyanmak ETü *od- +In-

uyar|mak

<< ETü odġur- uyandırmak ETü *od- uyanık olmak? +(g)Ur-

uyarla|mak

TTü uyar uygun

uydu

TTü uy- tabi olma, ardından gitme, takip etme, tapma [esk.] +dI