Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi
Nişanyan Sözlük Android Uygulaması

titrasyon

tiryak

Farsça tiryāk ترياك z "1. panzehir, 2. (mec.) afyon" sözcüğünden türetilmiştir. Farsça sözcük Eski Yunanca thēriakē θήριακη z "Pontus kralı Mithridates'e atfedilen anti-zehir" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca thḗrion θήριον z "zehirli yılan" sözcüğünden türetilmiştir.

tişört

İngilizce tee-shirt "T harfi şeklinde kesilmiş kısa kollu bluz" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce tee "T harfi" ve İngilizce shirt "gömlek" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: İngilizce sözcük Eski İngilizce scyrte "biçilmiş giysi" sözcüğünden evrilmiştir. Eski İngilizce sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *skeran "kesmek" biçiminden evrilmiştir. Germence biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(s)ker-² "kesmek" biçiminden evrilmiştir. )

titan

Fransızca titane "1. Yunan mitolojiisinde bir dev, 2. kimyada bir element" veya Yeni Latince titanium "kimyada bir element" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1795 Martin Heinrich Klaproth, Alm. kimyacı.) Bu sözcük Eski Yunanca títanos τίτανος z "ak toprak, kireç" sözcüğünden +ium ekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Akatça ṭīṭu "çamur, çömlekçi kili" sözcüğü ile eş kökenlidir.

titiz

Eski Türkçe titiz "keskin veya kekremsi (tat)" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe titig "zonklama, titreşme" sözcüğü ile eş kökenlidir.

titr

Fransızca titre "yazı başlığı, unvan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince titulus "kitabe, yazıt, ün, unvan" sözcüğünden evrilmiştir.

titrasyon
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Milliyet - gazete, 1951]
titrasyonlarda ve diğer mikrop ve virüs işlerinde kullanmak üzere

Köken

Fransızca titration "bir kimyasal eriyikte bileşenlerin yoğunluğunu ölçme yöntemi, volümetrik analiz" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca titrer "sıfat ve rütbesini belirlemek, adını koymak" fiilinden +()tion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca titre "unvan, sıfat" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

Daha fazla bilgi için titr maddesine bakınız.

Ek açıklama

Fransızcada tercih edilen sözcük titrage 'dır. Türkçe biçim Almanca veya İngilizce etkisi gösterir.


30.09.2017
titre|mek

Eski Türkçe titre- "(korku, soğuk veya öfkeden) bedenen sarsılmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe titiz "kekremsi veya öfkeli" sözcüğünden Eski Türkçe +(g)A- ekiyle türetilmiştir.

tiyatro

Fransızca théatre "sahne gösterisi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen theatrum sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca théatron θέατρον z "gösteri yeri, tiyatro" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca theáomai θεάομαι z "bakmak, seyretmek" fiilinden +tēr ekiyle türetilmiştir.

tiye al|mak

Türkiye Türkçesi ti "borazan sesi" sözcüğünden türetilmiştir. Türkçe sözcük ses yansımalı sözcüğünden türetilmiştir.

tiz

Farsça ve Orta Farsça tīz veya tēz تيز z "1. keskin, sivri, 2. çabuk, hızlı" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen taeça- veya taeja- sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Sanskritçe tic-, tigma तिज्, तिग्म z "keskin veya sivri olmak; sivri" sözcüğü ile eş kökenlidir. Sanskritçe sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *(s)tei̯g- biçiminden evrilmiştir.

tofu

İngilizce tofu "mayalanmış soya fasulyesinden elde edilen yiyecek" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Japonca aynı anlama gelen tōfu 豆腐 z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Çince dòufu 荳腐 z "«mayalanmış fasulya», a.a." sözcüğünden alıntıdır.