tınaz

tıksır|mak

Türkiye Türkçesi bir sözcükten evrilmiştir. Türkçe bir sözcük tıs "aksırık sesi" ses yansımalı sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +kIr- ekiyle türetilmiştir.

tılsım

Arapça ṭlsm kökünden gelen ṭilsim veya ṭilism طلسم z "büyü, özellikle bir hazineyi koruyan büyü" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca télesma τέλεσμα z "icraat, resmi işlem, tören, ayin" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca teléō τελέω z "ifa etmek, icra etmek, resmi bir işin gereğini yapmak" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir.

tımar

Farsça ve Orta Farsça tīmār تيمار z "bakım, gözetim, tedavi" sözcüğünden alıntıdır.

tın

"küçük ve boş metal nesneye darbe sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

tın|mak

tın "ses" ses yansımalı sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

tınaz
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"biçilmiş buğday yığını" [ anon., Kitabü'l-İdrak Haşiyesi, 1402 yılından önce]
tınaz Türkiye Türkçesi: [ Lugat-i Ni'metullah, 1540]
tīġ [Fa.]: (...) savurmak içün yığılan yığın ki aŋa tınaz dirler

Köken

Yeni Yunanca thinós θίνος z "yığın, özellikle ekin yığını" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca thís gen. thinós θίς z "özellikle kum yığını" sözcüğünden evrilmiştir.

Ek açıklama

Önceki yazılarında Yunancadan alıntı tezine karşı çıkan H. Eren, TDES 406'da sözcüğün Yun kökenini doğru olarak gösterir.


30.10.2020
tıngır

"rezonanslı ve mükerrer hafif darbe sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

tını

Türkiye Türkçesi tın- "ses etmek, konuşmak" fiilinden Yeni Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.

tıp1

Arapça ṭbb kökünden gelen ṭibb طِبّ z "hekimlik mesleği ve ilmi" sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Arapça sözcük Aramice/Süryanice ṭb kökünden gelen ṭab, ṭabəthā טב z "iyi" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük İbranice ṭwb kökünden gelen ṭiyyīb טׅיֵּיב z "iyileştirme" sözcüğü ile eş kökenlidir. İbranice sözcük İbranice ṭawbah טַוּבה z "iyilik, sağlık, selamet" sözcüğü ile eş kökenlidir. )

tıp2

"ayak sesi, damla sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

tıpa

Türkiye Türkçesi tapa sözcüğü ile eş kökenlidir.