somun1

somaki

Arapça summāḳī سمّاقى z "koyu kırmızı renkte bir taş, porfir" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça smḳ kökünden gelen summāḳ سمّاق z "koyu kırmızı renk" sözcüğünün nisbet halidir.

somatik

Fransızca somatique "bedensel, özellikle ruh hallerinin bedensel etkilerine ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen sōmatikós σωματικός z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca sōma σώμα z "ceset, leş; gövde, beden" sözcüğünden +ik° ekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twō-mn̥- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *tewh₂- (*tew-) "şişmek, kabarmak" kökünden türetilmiştir.

sombrero

İspanyolca sombrero "gölgelik, şemsiye, Meksika'ya özgü geniş kenarlı şapka" sözcüğünden alıntıdır. İspanyolca sözcük İspanyolca sombra "gölge" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen umbra sözcüğünden evrilmiştir.

sommelier

Fransızca sommelier "1. konaklarda alışveriş ve sofra işlerinden sorumlu hizmetkâr [esk.], 2. şarap garsonu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Fransızca sommerier "yük hayvanlarına bakan kişi, beygirci" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Fransızca sommier "yük hayvanı, beygir" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir.

somon

Fransızca saumon "tatlı ve tuzlu suda yaşayan bir balık, alabalık, salmo salar" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen salmo sözcüğünden evrilmiştir.

somun1
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[GülR-TS, 1451 yılından önce]
ol aç gözsize beŋzer yalanur ol / deve teptiğini somun sanur ol [ Filippo Argenti, Regola del Parlare Turco, 1533]
somún: pane grande [büyük ekmek]

Köken

Yeni Yunanca psomín ψωμίν z "ekmek, çörek" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. (Kaynak: Räsänen V 427, Hasan Eren, Türk Dilinin Etimolojik Sözlüğü (!) sf. 374.) Yunanca sözcük Eski Yunanca psōmós ψωμός z "lokma" sözcüğünden evrilmiştir.

Ek açıklama

Eğer Yunancadan alıntı ise arkaik final /n/ sesinin Türkçede korunması son derece kural dışıdır.


27.11.2019
somun2

Fransızca saumon "1. alabalık, 2. kaba metal döküm parçası" sözcüğünden alıntıdır.

somurt|mak

Eski Türkçe sorıt- "yüzünü asmak, buruşturmak" fiili ile eş kökenlidir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe sōr- "emmek" fiilinden türetilmiştir.

somut

Türkiye Türkçesi som "yekpare, katıksız" sözcüğünden Yeni Türkçe +Ut ekiyle türetilmiştir.

somye

Fransızca sommier "yatak taşıyıcısı, somye" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince sagmarius "yük hayvanı, beygir" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca ságma σάγμα z "yük hayvanlarına mahsus semer" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir.

son

Eski Türkçe soŋ "bitim, nihayet, ayak topuğu (ad), sonra (edat)" sözcüğünden evrilmiştir.