soda

smokin

Fransızca smoking "yarı-resmi vesilelerde giyilen kuyruksuz erkek ceketi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İngilizce smoking jacket "1870'lerde moda olan bir tür tütün içme ceketi" deyiminden alıntıdır. Bu sözcük İngilizce smoke "tütmek, sigara içmek" fiilinden +ing ekiyle türetilmiştir. İngilizce fiil Germence yazılı örneği bulunmayan *smukaz "duman" biçiminden evrilmiştir. Germence biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(s)meug(h)- "duman, tütmek" biçiminden evrilmiştir.

snob

İngilizce snob "1. Cambridge öğrenci argosunda kasaba esnafına verilen ad [esk.], 2. üst sınıflara özenen kimse, 3. özenti, züppe" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Latince sine nobilitate "soylu değil" sözcüğünün kısaltması olabilir; ancak bu kesin değildir.

snowboard

İngilizce snowboard "karda kayma tahtası, kızak" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce snow "kar" (NOT: Bu sözcük Germence aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *snaiw- biçiminden evrilmiştir. ) ve İngilizce board "tahta, tabla" sözcüklerinin bileşiğidir. İngilizce sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *bordom "kesilmiş tahta, tabla" biçiminden evrilmiştir. Germence biçim Germence yazılı örneği bulunmayan *berdh- "kesmek" biçiminden türetilmiştir.

soba

Macarca szoba "şömine, duvara entegre edilmiş ocak" sözcüğünden alıntıdır. Macarca sözcük Eski Yüksek Almanca aynı anlama gelen stuba sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *iztuba biçiminden alıntıdır.

sobe

Fransızca sauvé "kurtuldu, kurtarıldı" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Fransızca sözcük Fransızca sauver "kurtarmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen salvare fiilinden evrilmiştir. Geç Latince fiil Latince salvus "sağ, salim, esen, emin" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

soda
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
soda: Humz-ı sodyum [sodyum asidi] [ Tıngır & Sinapian, Istılahat Lugati, 1892]
Soda water [İng.]: soda suyu ki bir nevˁi gazozdur.

Köken

Fransızca ve İngilizce soda "1. külünden soda elde edilen bitki, çöğen otu, saponaria, 2. sodyum karbonat" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen soda sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça sawdā سوّاد z "kara şey, kara sıvı, soda" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça aswad سواد/أسود z "kara" sözcüğü ile eş kökenlidir.

Daha fazla bilgi için esvet maddesine bakınız.

Ek açıklama

Karş. Arapça suwwād "çöğen otu". • “Karbonatlı su” anlamı İngilizce soda water deyiminden alınmıştır. İngilizce deyim 1830'lardan itibaren Fransızcada da aynen kullanılır.

Bu maddeye gönderenler

sodyum


16.10.2014
sodomi

İngilizce sodomy veya Fransızca sodomie "her türlü anormal cinsel ilişki, özellikle anal ilişki" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen sodomia sözcüğünden alıntıdır. Geç Latince sözcük İbranice Sodōm סְדוֹם z "Tevrat'a göre sapıklığa meylinden dolayı Allah'ın kahrettiği kent" özel adından türetilmiştir.

sodyum

Yeni Latince sodium "bir element" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1807 Sir Humphrey Davy, İng. kimyacı.) Latince sözcük Geç Latince soda "sodyum karbonat" sözcüğünden +ium ekiyle türetilmiştir.

sof

Arapça ṣwf kökünden gelen ṣūf صُوف z "yün" sözcüğünden alıntıdır.

sofa

Arapça ṣff kökünden gelen ṣuffa(t) صفّة z "taş kerevet, bank, sıra, antik tiyatrolarda oturma sırası" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṣaffa "dizdi" fiilinin fuˁla(t) vezninde ismi merresidir.

sofist

Fransızca sophiste "laf ebesi, zekice fakat yanlış söz söyleyen, safsatacı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen sophista sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca sophistḗs σοφιστής z "1. usta, uzman, 2. mantık ve belagat hocası, 3. laf ebesi, safsatacı" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca sophízō σοφίζω z "becerikli olmak, sanatkâr olmak" fiilinden +ist° ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Eski Yunanca sophós σοφός z "akıllı, bilge" sözcüğünden türetilmiştir.