Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi Nişanyan Sözlük - Çağdaş Türkçenin Etimolojisi
Nişanyan Sözlük Android Uygulaması

sitadel

sistit

Fransızca cystite "mesane enfeksiyonu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca cyste "mesane" sözcüğünden +itis ekiyle türetilmiştir.

sistol

Fransızca systole "kalp atışında kasılma evresi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca systolḗ συστολή z "kasılma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca systéllō συστέλλω z "kasılmak" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Yunanca fiil Eski Yunanca téllō "kalkmak" fiilinden syn+ önekiyle türetilmiştir.

sistre

Yeni Yunanca ve Eski Yunanca ksýstra ξύστρα z "1. hamam kaşağısı, 2. ahşap yontma aleti" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca ksýō ξύω z "kaşımak, kazımak, yontmak, kumaşın havını sıyırmak" sözcüğünden +tēr ekiyle türetilmiştir.

sit

Fransızca site "konum, yer, mevki" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen sitūs sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince sinare "yerleştirmek, koymak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.

sit(o)+

Fransızca ve İngilizce +cyte veya cyto+ "[bileşik adlarda] hücre" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Yeni Latince cytus "hücre" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca kýtos κύτος z "içi boş şey, kap, kutu" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *(s)kuH-t- (*(s)kū-t-) biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(s)kewH- (*(s)kew-) "kapatmak, saklamak" kökünden türetilmiştir.

sitadel
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Cumhuriyet - gazete, 1990]
Arslantepesi anıtsal şehir kapısı ve sitadel duvarı ile

Köken

Fransızca citadelle veya İngilizce citadel "hisar" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca cittadella "iç kale, hisar" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük İtalyanca città "kent" sözcüğünden türetilmiştir. İtalyanca sözcük Latince aynı anlama gelen civitas, civitat- sözcüğünden evrilmiştir.

Daha fazla bilgi için site1 maddesine bakınız.


12.01.2016
sitar

Farsça sitār ستار z "üç telli bir çalgı" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça si veya sa سه z "üç" ve Farsça tār تار z "tel, saç" sözcüklerinin bileşiğidir.

sitare

Farsça sitāra ستاره z "yıldız" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen stārak sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen star- sözcüğü ile eş kökenlidir. Avestaca sözcük Sanskritçe aynı anlama gelen str̥ स्तृ z sözcüğü ile eş kökenlidir. Sanskritçe sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *h₂stḗr (*astḗr) biçiminden evrilmiştir.

sitayiş

Farsça sitāyiş ستايش z "övgü" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça sutūdan, sitā- ستودن, ستا z "övmek, medhetmek" fiilinden +iş ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen staoiti sözcüğü ile eş kökenlidir. Avestaca sözcük Sanskritçe aynı anlama gelen śtauti veya śtute sözcüğü ile eş kökenlidir. Sanskritçe sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *steu-2 biçiminden evrilmiştir.

sitcom

İngilizce sit-com sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce situation comedy "«durum komedisi», bir tür televizyon dizisi" sözcüğünün kısaltmasıdır.

site1

Fransızca cité "1. kent, 2. yerleşke, özellikle toplu konut yerleşkesi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince civitas "kent, devlet" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince civis "yurttaş, hemşehri" sözcüğünden +itas ekiyle türetilmiştir.