sismik

sirrus

Yeni Latince cirrus "ince tel şeklinde bulut" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1802 Luke Howard, İng. doğabilimci.) Latince sözcük Latince cirrus "lif, ince tel" sözcüğünden türetilmiştir.

sirtaki

Yeni Yunanca sirtáki συρτάκι z "küçük sirto, oyun havası" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca sirtós sözcüğünün küçültme halidir.

sirto

Yeni Yunanca sirtós συρτός z "1. sürme, sürçme, 2. bir oyun havası" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca syrnō σύρνω z "çekmek, sürmek, sürüklemek" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen sýrō σύρω z fiilinden evrilmiştir.

sis

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

sism(o)+

Fransızca ve İngilizce seismo+ veya sismo+ "[bileşik adlarda] deprem" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca seismós σεισμός z "deprem" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca seíō σείω z "sarsmak, sarsılmak" fiilinden +ism° ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twei̯s- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twei- "sarsmak" kökünden türetilmiştir.

sismik
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Akşam - gazete, 1929]
Zays adeseli bir teleskopumuz, sismik teşkilatımız (...) mevcuttur.

Köken

Fransızca seismique veya sismique "depreme ait" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca seismós σεισµός z "deprem" sözcüğünden +ik° ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için sism(o)+ maddesine bakınız.


14.02.2020
sismograf

Fransızca sismographe "deprem kayıt cihazı" sözcüğünden alıntıdır.

sistem

Fransızca système "birçok unsurdan oluşan düzen" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca sýstēma σύστημα z "«bir arada duruş», birçok unsurdan oluşan düzen" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca stḗma στήμα z "duruş, durma" sözcüğünden syn+ önekiyle türetilmiştir. (NOT: Yunanca sözcük Eski Yunanca ʰistēmi, stā- ἵστημι, στα- z "durmak" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *steh₂- (*stā-) kökünden türetilmiştir. )

sistit

Fransızca cystite "mesane enfeksiyonu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca cyste "mesane" sözcüğünden +itis ekiyle türetilmiştir.

sistol

Fransızca systole "kalp atışında kasılma evresi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca systolḗ συστολή z "kasılma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca systéllō συστέλλω z "kasılmak" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Yunanca fiil Eski Yunanca téllō "kalkmak" fiilinden syn+ önekiyle türetilmiştir.

sistre

Yeni Yunanca ve Eski Yunanca ksýstra ξύστρα z "1. hamam kaşağısı, 2. ahşap yontma aleti" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca ksýō ξύω z "kaşımak, kazımak, yontmak, kumaşın havını sıyırmak" sözcüğünden +tēr ekiyle türetilmiştir.