siroz

sirke1

Eski Türkçe sirke "üzüm asidi" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Farsça aynı anlama gelen sirke سركه z sözcüğü ile eş kökenlidir.

sirke2

Eski Türkçe sirke "bit yumurtası" sözcüğünden evrilmiştir.

sirkülasyon

Fransızca circulation "dolanım, dolaşım" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince circulare "dolanmak" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince circulus "daire, çember, küçük halka" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Latince circus "döngü, daire" sözcüğünün küçültme halidir.

sirküler

Fransızca circulaire "1. dairesel, daire şeklinde, 2. genel dolaşım için yazılan mektup, genelge" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca circuler "dolanmak, dolaşmak" fiilinden +ari° ekiyle türetilmiştir.

siroko

Fransızca sirocco "Batı Akdenize özgü güneydoğu rüzgârı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen scirocco sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça şirūḳ شروق z "doğu rüzgârı [dial.]" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça şarḳ شرق z "doğu" sözcüğünden türetilmiştir.

siroz
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Cemiyeti Tıbbiyei Osmaniye, Lugat-i Tıbbiye, 1873]
Cirrhose [Fr.]: siroz, teşmi'.

Köken

Fransızca cirrhose "karaciğer çürümesi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Yeni Latince aynı anlama gelen cirrhosis sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: René-Théophile-Hyacinthe Laennec, Fr. hekim (1781-1826).) Bu sözcük Eski Yunanca kirrhós κιρρός z "kirli sarı, bej" sözcüğünden +osis ekiyle türetilmiştir.

Ek açıklama

Karaciğerde oluşan sarı topaklardan ötürü.


26.04.2019
sirrus

Yeni Latince cirrus "ince tel şeklinde bulut" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1802 Luke Howard, İng. doğabilimci.) Latince sözcük Latince cirrus "lif, ince tel" sözcüğünden türetilmiştir.

sirtaki

Yeni Yunanca sirtáki συρτάκι z "küçük sirto, oyun havası" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca sirtós sözcüğünün küçültme halidir.

sirto

Yeni Yunanca sirtós συρτός z "1. sürme, sürçme, 2. bir oyun havası" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yeni Yunanca syrnō σύρνω z "çekmek, sürmek, sürüklemek" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen sýrō σύρω z fiilinden evrilmiştir.

sis

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

sism(o)+

Fransızca ve İngilizce seismo+ veya sismo+ "[bileşik adlarda] deprem" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca seismós σεισμός z "deprem" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca seíō σείω z "sarsmak, sarsılmak" fiilinden +ism° ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twei̯s- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *twei- "sarsmak" kökünden türetilmiştir.