seküler

sekstant

Fransızca sextant "gemicilikte bir ölçüm aleti" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince sextans "altıya bölen" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince sextare fiilinden +ent° ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince sextus "altıncı, altıda bir" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Latince sex "altı" sözcüğünden türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(k)swéḱs "altı" biçiminden evrilmiştir.

sekt

Fransızca secte "hizip, parti, mezhep" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince secta "(bir önderi) izleyenler, peşinden gidenler" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince secutum veya sectum "izleyen, peşinden giden" sözcüğünün nötr çoğuludur. Latince sözcük Latince sequi "izlemek, takip etmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.

sekte

Arapça skt kökünden gelen sakta(t) سكتة z "1. sessiz kalma, susma, 2. kalp krizi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça sakata سكت z "sustu" fiilinin faˁla(t) vezninde ismi merresidir.

sekter

Fransızca sectaire "bir mezhep veya hizbe mensup olan, hizipçi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen sectarius sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince secta "hizip" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir.

sektör

Fransızca secteur "1. kesim, kesit, 2. geometride dairenin iki kirişi arasında kalan dilim, 3.ekonomide etkinlik grubu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince sector "kesen" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince secare "kesmek, bölmek" fiilinden +()tor ekiyle türetilmiştir.

seküler
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Milliyet - gazete, 1987]
olayın dini çerçeve dışına çıkarak daha seküler bir görünüm kazanması [ Milliyet - gazete, 1989]
Eğer sekülarizmi (laiklik) kabul eder ve yöneticilerimizi sıradan insanların, sıradan politikacılar arasından seçmelerine izin verirsek

Köken

İngilizce secular "1. asra ait, 2. dine değil dünyaya ait, dünyevî" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Latince aynı anlama gelen saecularis sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince saeculum "1. insan ömrü (arkaik), 2. nesil, kuşak, çağ, devir, asır" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sh₂ei̯-tlo-m (*sai̯-tlo-m) "insan ömrü" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sh₂ei̯- (*sai̯-) kökünden türetilmiştir.

Ek açıklama

Türkçede 1980'lerden itibaren popülerlik kazanan sözcük İngilizceden alındığı halde telaffuzu Fransızcaya uydurulmuştur. Fransızca séculaire sadece "asri, asırlık" anlamındadır; "dünyevi" anlamında séculier kullanılır.

Benzer sözcükler

sekülarist, sekülarizm, sekülerleşmek


11.08.2017
sel

Arapça syl kökünden gelen sayl سيل z "sel, su akıntısı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça sāla سال z "(su) aktı" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

seladon

Fransızca céladon "griye çalan açık yeşil, bu renkte sırlanmış Çin seramiği" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Céladon "Fransız yazar d'Urfé'nin Astrée adlı romanında (1610) yeşil giysili karakter" özel adından türetilmiştir.

selam

Arapça slm kökünden gelen salām سلام z "1. sağ ve sağlam olma, 2. sağlık, selamet, barış, güvenlik; selam sözü" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice şəlām veya şalām שְׁלָם z "sağlık, selamet, güvenlik, barış; selam sözü" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen şalāmu veya şulmu sözcüğünden alıntıdır. Akatça sözcük Sumerce aynı anlama gelen silim sözcüğünden alıntıdır.

selamet

Arapça slm kökünden gelen salāma(t) سلامة z "sağ ve salim olma, emin olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça salima سلم z "emin idi, güvendi" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

selase

Arapça s̠ls̠ kökünden gelen ṯalāṯa(t) ثلاثة z "üç" sözcüğünden alıntıdır.