safir

safderun

Arapça ṣāf صاف z "temiz, saf" ve Farsça darūn درون z "gönül, iç yüz" sözcüklerinin bileşiğidir.

safdil

Arapça ṣāf صاف z "saf, temiz" ve Farsça dil دل z "yürek" sözcüklerinin bileşiğidir.

saffet

Arapça ṣfw kökünden gelen ṣafwa(t) صفوة z "saf ve temiz olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṣafā شفا z "temiz idi" fiilinin faˁla(t) vezninde masdarıdır.

safha

Arapça ṣfḥ kökünden gelen ṣafḥa(t) صفحة z "düzlem, düzey, tabaka, kitap sayfası" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ṣafaḥa صفح z "yaydı, düzledi" fiilinin faˁla(t) vezninde ismi merresidir.

safi

Arapça ṣfw kökünden gelen ṣāfi, ṣāf صافٍ z "temiz, halis" sözcüğünden alıntıdır.

safir
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meninski, Thesaurus, 1680]
ṣafir: Sapphyrus.

Köken

Arapça ṣfr kökünden gelen ṣafīr صفير z "mavi renkli bir süs taşı, gök yakut" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen saphīr ספיר z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen sáppheiros σάπφειρος z sözcüğü ile eş kökenlidir. Yunanca sözcük Sanskritçe sanipriya शनिप्रिय z "«Satürn'ün sevdiği», a.a." sözcüğünden alıntıdır.

Ek açıklama

sapphire < Latince sapphirus Yunancadan alınmıştır. Eski Yunanca mücevher adlarının çoğu gibi şark kökenli bir sözcüktür.


09.09.2015
safra1

Arapça ṣfr kökünden gelen ṣafrāˀ صفراء z "öd salgısı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça aṣfar أصفر z "koyu sarı" sözcüğünün faˁlā vezninde sıfat dişilidir.

safra2

İtalyanca sabura "gemilerde denge ağırlığı, balast" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Latince aynı anlama gelen saburra sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince sabulum "kaba kum, çakıl taşı" sözcüğü ile eş kökenlidir.

safran

Arapça zaˁfarān veya ṣaˁfarān زعفران z "sarı boya veren soğanlı bitki, crocus sativus" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça zar-paran "«altın-tel», sarı boya veren soğanlı bitki, crocus sativus" sözcüğünden alıntıdır.

safsata

Arapça sfṣṭ kökünden gelen safṣaṭa(t) سفصطة z "laf ebeliği, sofistlik" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen sophistía σοφιστία z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca sophistḗs σοφιστής z "sofist, laf ebesi" sözcüğünden +ia ekiyle türetilmiştir.

sağ

Eski Türkçe saġ "1. muteber, esen, salim (sıfat), 2. sağlık, esenlik (ad), 3. sağ el" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe sa- "saymak, itibar etmek" fiilinden Eski Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.