söyle|mek

sör1

Fransızca soeur "1. kızkardeş, 2. bazı Katolik mezheplerinde kendini dini yaşama adamış kadın" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince soror "kızkardeş" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *swésōr biçiminden evrilmiştir.

sör2

İngilizce sir "beyefendi, şövalye ünvanına sahip kimse" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Eski Fransızca sieur "bey, efendi, senyör" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince senior "yaşlı kimse" sözcüğünden evrilmiştir.

sörf

İngilizce surf "1. kıyıya çarpan dalga, 2. dalga kayağı, 3. internette gezinme" sözcüğünden alıntıdır.

söv|mek

Eski Türkçe sök- "ağır söz söylemek" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *sö- kökünden Eski Türkçe +Ik- ekiyle türetilmiştir.

söve

Türkiye Türkçesi söbek veya sübek "1. oval, 2. mil, değirmen veya kapı pimi" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Türkiye Türkçesi söbi "sivri, oval" sözcüğünün küçültme halidir.

söyle|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Eski Türkçe: [ Chuastuanift, 900 yılından önce]
irinçülüg söz sözleyür biz [yakışmaz söz söyleriz], çulvı sab sözledimiz [kötü söz söyledik], teŋri nomun sözleser [tanrısal yasayı söylese] Eski Türkçe: [ Kaşgarî, Divan-i Lugati't-Türk, 1073]
ol maŋa söz sözlēdi [[bana söz söyledi]] Kıpçakça: [ Codex Cumanicus, 1303]
loquor - Tr: soslarmen, sosladum, soslamak Türkiye Türkçesi: [ Gülşehri, Mantıku't-Tayr, 1317]
ˁālim olmayan kişi cāhil-durur / cāhil ile söylemek müşkil-durur

Köken

Eski Türkçe sözle- "konuşmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe söz fiilinden Eski Türkçe +lA- ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için söz maddesine bakınız.

Ek açıklama

Kuraldışı sözle- > söyle- evrimi, TTü 14. yy'da belirmiş ve 15. yy'da egemen olmuştur. Ancak karş. Moğolca süyle- "söz kesmek, evlilik anlaşması yapmak".

Benzer sözcükler

söylenmek, söyleşmek, söyletmek

Bu maddeye gönderenler

söylem, söylence, söylenti, söyleşi, söylev


31.07.2015
söylem

Türkiye Türkçesi söyle- fiilinden Yeni Türkçe +Im ekiyle türetilmiştir.

söylence

Türkiye Türkçesi söylen- fiilinden Yeni Türkçe +çA ekiyle türetilmiştir.

söylenti

Türkiye Türkçesi söylen- fiilinden Yeni Türkçe +(In)tI ekiyle türetilmiştir.

söyleşi

Türkiye Türkçesi söyleş- fiilinden Yeni Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir.

söylev

Türkiye Türkçesi söyle- fiilinden Yeni Türkçe +Av ekiyle türetilmiştir.