roka

roda

Venedikçe ròda "tekerlek (İt ruota)" sözcüğünden alıntıdır. Venedikçe sözcük Latince aynı anlama gelen rota sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince rotare "yuvarlanmak" fiili ile eş kökenlidir.

rodaj

Fransızca rodage "aşınma" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca roder "kemirmek, aşındırmak" fiilinden +age ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen rodere, ros- fiilinden alıntıdır. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *rōd- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *reh₁d- (*rēd-) "kemirmek" kökünden türetilmiştir.

rodeo

İngilizce rodeo "Teksas eyaletine özgü bir tür boğa güreşi" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İspanyolca rodeo "1. halka, ring, etrafı çevrili yer, 2. sığır ağılı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İspanyolca rodear "dönmek, döndürmek" fiilinden türetilmiştir. İspanyolca fiil Latince aynı anlama gelen rotare fiilinden evrilmiştir.

rodi

İngilizce roadie "sinema çekim ekibinde yol yardımcısı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce road "yol" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *roidʰ- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *rei̯dʰ- "at sürmek, yol gitmek" kökünden türetilmiştir.

rodyum

Yeni Latince rhodium "bir element" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1803 William Hyde Wollaston, İng. kimyacı.) Latince sözcük Eski Yunanca rhódon ῥόδον z "gül" sözcüğünden +ium ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *wr̥dʰ-o-s biçiminden evrilmiştir.

roka
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Evliya Çelebi, Seyahatname, 1665]
roka ve havlican-ı Rūmī ve sadef ve ˁırku'l-cenāh ve çilek misillü otları

Köken

Yeni Yunanca róka ρόκα z "yaprakları yenen bir bitki, eruca sativa" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Latince eruca "1. tırtıl, 2. roka" sözcüğünden alıntıdır.

Ek açıklama

İngilizce rocket, Fransızca roquette, Almanca Rauke, İtalyanca rugula (aynı anlamda) biçimleri Latinceden alınmıştır. Latince sözcüğün iki anlamı arasındaki ilişki açık değildir.


29.09.2014
roket

Fransızca roquette veya İngilizce rocket "havai fişek, füze" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca rocchetto "havai fişek" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük İtalyanca rocca "yün eğirmede kullanılan tüp şeklindeki ağırlık, öreke" sözcüğünün küçültme halidir.

rokfor

Fransızca roquefort "Güney Fransa'ya özgü küflü peynir" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Roquefort-sur-Soulzon "Güney Fransa'da bir kasaba" özel adından türetilmiştir.

rokoko

Fransızca rococo "18. yy'a özgü süslü sanat tarzı, bir tür süslü işleme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca rocaille "taş işleme, sedef" sözcüğünden türetilmiştir.

rol

Fransızca rôle "1. kâğıt rulosu, 2. tiyatroda bir oyuncunun repliklerinin yazılı olduğu kâğıt" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince rotula "tekercik, yuvarlak şey, rulo" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince rota "tekerlek" sözcüğünün küçültme halidir.

rom

İngilizce rum "alkollü bir içki" sözcüğünden alıntıdır.