rezene

reyhan

Arapça rwḥ kökünden gelen rayḥān ريحان z "fesleğen, ocimum basilicum" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rīḥ veya rūḥ ريح/روح z "(güzel) koku, parfüm, rayiha" sözcüğünün faˁlān vezninde masdarıdır. Bu sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen ryhā ריהא z sözcüğü ile eş kökenlidir.

reyon

Fransızca rayon "1. arı peteğinin bir hücresi, 2. çok departmanlı mağazalarda her bir bölüme verilen ad" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Fransızca ree "petek hücresi" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Germence bir sözcükten alıntıdır.

reyting

İngilizce rating "derecelendirme" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce rate "1. derece, düzey, ölçü, oran, 2. derecelendirmek, düzey ölçmek" sözcüğünden +ing ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince pro rata parte "belli bir ölçüye göre" deyiminden türetilmiştir. Latince deyim Latince ratus "belli, belirlenmiş" sözcüğünden +()t° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Latince reri, rat- fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.

rezalet

Arapça rḏl kökünden gelen raḏāla(t) رذالة z "rezil olma, utanç verici hale düşme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raḏila رذل z "rezil oldu" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

reze

Arapça rzz kökünden gelen razza(t) رزّة z "kapı sürgüsünün veya menteşe milinin içine girdiği demir oyuk" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça razza رزّ z "deldi, sapladı, sançtı" fiilinin faˁla(t) vezninde ismi merresidir.

rezene
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Codex Cumanicus, 1303]
feniculus - Fa: razana - Tr: raziana [ Yadigâr-ı İbni Şerif, 1421? yılından önce]
hacet olursa dağ yārpūzın katalar ve rāziyane toχmı ve kerefs toχmı [ Kieffer & Bianchi, Dictionnaire Turc-Français, 1835]
rezene: Turc. corrompu de l'arabe rāziyānec.

Köken

Farsça rāziyāna رازيانه z "baharlı bir bitki, foeniculum vulgare, arapsaçı" sözcüğünden alıntıdır.


13.04.2015
rezerv

Fransızca reserve "1. ilerisi için saklanan şey, yedek, 2. fikrini kendine saklama, çekince" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca réserver "saklamak, biriktirmek, yedeklemek" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir.

rezerve

Fransızca réserver "ihtiyaten saklamak, biriktirmek, yedeklemek" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Latince aynı anlama gelen reservare fiilinden alıntıdır. Bu sözcük Latince servare "korumak" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir.

rezervuar

Fransızca réservoire "saklama yeri, hazne, özellikle su deposu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen reservatorium sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince reservare "saklamak" fiilinden +()torium ekiyle türetilmiştir.

rezidans

Fransızca résidence "ikamet, ikamet yeri, konut" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen residentia sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince residere "konmak, ikamet etmek" fiilinden +entia ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince sedere, sess- "oturmak" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir.

rezil

Arapça rḏl kökünden gelen aynı anlama gelen raḏīl رذيل z sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raḏila رذل z "rezil oldu" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.