rehnüma

rehabilite

Fransızca réhabiliter "yeniden alıştırmak, hastalık veya gözden düşme nedeniyle toplumdan uzak kalmış bir kimseyi yeniden topluma kabul etmek" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Fransızca habiliter "alıştırmak, eğitmek, uygun hale getirmek" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen habilitare fiilinden evrilmiştir. Geç Latince fiil Latince habilis "uygun, elverişli, alışık" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Latince habēre "almak, sahip olmak" fiilinden +()bilis ekiyle türetilmiştir.

rehavet

Arapça rχw kökünden gelen raχāwa(t) رخاوة z "gevşeme, tembellik" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raχā رخا z "gevşedi, rahat etti" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

rehber

Farsça rahbar رهبر z "yol gösteren, kılavuz" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça rah ره z "yol" ve Farsça +bar بر z "getiren, götüren" sözcüklerinin bileşiğidir.

rehin

Arapça rhn kökünden gelen rahn رهن z "borç karşılığı bir şeyi güvence verme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rahana رهن z "güvence verdi" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

rehine

Arapça rhn kökünden gelen rahīna(t) رهينة z "emanet, rehin (dişi veya şey)" sözcüğünden alıntıdır.

rehnüma
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
yol varana reh-nümā oldur

Köken

Farsça rahnumā رهنما z "yol gösteren, rehber" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça rah ره z "yol" ve Farsça numūdan, numā- نمودن, نما z "göstermek" sözcüklerinin bileşiğidir.

Daha fazla bilgi için rahvan, nümayiş maddelerine bakınız.


16.04.2015
reiki

Japonca reiki "ruhsal enerji, el değdirme yoluyla tedavi yöntemi" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1922 Mikao Usui, Jap. ruhçu.) Japonca sözcük Çince rei "ruh" ve Çince ki "enerji, güç" sözcüklerinin bileşiğidir.

reis

Arapça rAs kökünden gelen raˀīs رئيس z "baş kişi, önder, yönetici, kaptan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raˀs رأس z "baş" sözcüğünün faˁīl vezninde sıfatıdır. (NOT: Bu sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen reˀşā רˀשא z sözcüğü ile eş kökenlidir. Aramice/Süryanice sözcük Akatça aynı anlama gelen rāşu sözcüğü ile eş kökenlidir. )

reisülküttap

Arapça raīsu'l-kuttāb رئيس الكتّاب z "kâtiplerin başı, divan başkâtibi" deyiminden alıntıdır. Arapça deyim Arapça raīs رئيس z "baş" ve Arapça ktb kökünden gelen al-kuttāb الكتّاب z "kâtipler" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Arapça sözcük Arapça kātib كاتب z sözcüğünün fuˁˁāl vezninde çoğuludur. )

rejans

Fransızca régence "yöneticilik, kral naipliği" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince regentia sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince regere, rect- "yönetmek, krallık etmek" fiilinden +entia ekiyle türetilmiştir.

reji

Fransızca régie "yönetim, idare" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca régir, régiss- "yönetmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Latince regere, rect- "doğrultmak, yöneltmek, yönetmek, rehber olmak" fiilinden evrilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₃reǵ- (*oreǵ-) "yöneltmek" biçiminden evrilmiştir.