rampa

ram

Farsça rām رام z "itaatkâr, evcil, iyi huylu, mutlu" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde rāman- "huzur, sükûn" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Sanskritçe aynı anlama gelen rāma राम z sözcüğü ile eş kökenlidir.

RAM

İngilizce RAM sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1957 ABD.) İngilizce sözcük İngilizce random-access memory "rastgele erişim hafızası" sözcüğünün kısaltmasıdır.

ramak

Arapça rmḳ kökünden gelen ramaḳ رمق z "ölümden önceki son yaşam belirtisi, bakış" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ramaḳa رمق z "baktı, göz attı" fiilinin faˁal vezninde türevidir.

ramazan

Arapça rmḍ kökünden gelen ramaḍān رمضان z "İslam öncesi Araplarda Temmuz-Ağustos aylarına tekabül eden ay, İslami ayların dokuzuncusu" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ramaḍ رمض z "kuru sıcak" sözcüğünün faˁalān vezninde masdarıdır.

ramburse

Fransızca rembourser veya İngilizce reimburse "parasını iade etmek" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Fransızca embourser "ödemek" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir. Fransızca fiil Fransızca bourse "cüzdan, para kesesi" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

rampa
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
rampa: Gemi gemiye yanaşıp çengel atma. "... gemi iskeleye yanaşma" [ Cumhuriyet - gazete, 1931]
vapurlar sahile yandan rampa ederek malları tahmil ve tahliye etmedikçe "... şose ve demiryolunda yokuş kısım" [ Cumhuriyet - gazete, 1932]
Kaza mahalli tehlikeli bir mıntaka değildir. Ufak bir meyil ve bir rampa yeri vardır.

Köken

Fransızca rampe "gemi gemiye bindirme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca ramper "(at) şahlanmak, (gemi) bindirmek" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *hrampan fiilinden alıntıdır.

Ek açıklama

Sözcüğün Türkçe anlamı "iki gemi arasına veya gemiyle iskele arasına atılan geçiş köprüsü" > "eğimli platform" > "eğim, yokuş" şeklinde evrilmiştir.


30.09.2017
rana

Arapça rˁn kökünden gelen raˁnāˀ رعناء z "1. ahmak, 2. nazlı, oynak, süslü (dişi)" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça aynı anlama gelen arˁan أرعن z sözcüğünün faˁlāˀ vezninde dişilidir. Bu sözcük Arapça raˁana رَعَنَ z "salındı, oynadı" fiilinin afˁal vezninde sıfatıdır.

randevu

Fransızca rendez-vous "«(belirlenen yere) gidiniz!», buluşma" deyiminden alıntıdır. Fransızca deyim Fransızca se rendre "(belli bir yere) gitmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca rendre "getirmek, götürmek" fiilinden türetilmiştir.

randıman

Fransızca rendement "verim, getiri, gelir" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca rendre "geri getirmek, iade etmek, ödemek" fiilinden +ment° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince reddere "geri vermek, gelir getirmek" fiilinden evrilmiştir. Latince fiil Latince dare "vermek" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir.

random

İngilizce random "1. bilinçsiz koşuşma (ad, eski), 2. amaçsız, rastgele (sıfat)" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Eski Fransızca randon "koşturma, koşuşma, (at) dört nala koşma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Fransızca randir "koşuşmak, dört nala koşmak" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir.

ranseyman

Fransızca renseignement "bilgilendirme" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca renseigner "bilgilendirmek" fiilinden +ment° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Fransızca enseigner "öğretmek, eğitmek" fiilinden re+ önekiyle türetilmiştir. Fransızca fiil Latince insignare "sinyal vermek" fiilinden evrilmiştir. Latince fiil Latince signum "işaret, remiz" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.