rahle

rağmen

Arapça raġman رعماً z "zıddına" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rġm kökünden gelen raġm رغم z "zıt olma, nefret etme" sözcüğünün zarfıdır.

rahat

Arapça rwḥ kökünden gelen rāḥa(t) راحة z "soluk alma, ferahlama, (güzel koku) koklama, dinlenme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rāḥa راحت z "soluk aldı" fiilinin faˁla(t) vezninde masdarıdır. Bu sözcük Arapça rūḥ روح z "soluk, nefes" sözcüğünden türetilmiştir.

rahim1

Arapça rḥm kökünden gelen raḥim رحم z "1. ana rahmi, döl yatağı, 2. merhamet, şefkat" sözcüğünden alıntıdır. (NOT: Arapça sözcük Aramice/Süryanice raḥəm רחם z "ana rahmi" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük İbranice aynı anlama gelen rəḥām רחם z sözcüğü ile eş kökenlidir. İbranice sözcük Akatça aynı anlama gelen rēmu sözcüğü ile eş kökenlidir. )

rahim2

Arapça rḥm kökünden gelen raḥīm رَحيم z "merhametli, Allahın bir sıfatı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raḥima رَحِمَ z "merhamet etti, şefkat gösterdi" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.

rahip

Arapça rhb kökünden gelen rāhib راهب z "Hıristiyan din adamı, keşiş" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rahiba رَهِبَ z "korktu, dehşete kapıldı" sözcüğünün fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

rahle
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"deve semeri şeklinde okuma masası" [ Meninski, Thesaurus, 1680]
raḥle: vul. pulpitum, pluteus [halk dilinde kürsü, okuma masası], ex raḥlet: Instruere camelam sellâ, onerare sarcina [deveye semer bağlama anlamında rahlet masdarından].

Köken

Arapça rḥl kökünden gelen raḥla(t) رحلة z "1. deveye semer bağlama, deve yükleme, 2. deve semeri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice raḥlā רחלא z "hayvan yükü, bagaj" sözcüğü ile eş kökenlidir.

Ek açıklama

Arapça sözcüğün Arapça raḥala "göçtü, yola gitti" fiiliyle semantik bağlantısı uzaktır.

Bu maddeye gönderenler

irtihal, merhale


04.08.2014
rahman

Arapça rḥm kökünden gelen raḥmān رحمٰن z "Allah'ın bir sıfatı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice raḥmān רחמן z "«merhamet eden», Allah'ın bir sıfatı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ve Aramice/Süryanice raḥam רחמ z "sevme, acıma, merhamet etme, bağışlama" fiilinden türetilmiştir.

rahmet1

Arapça rḥm kökünden gelen raḥma(t) رحمة z "merhamet, esirgeme, şefkat gösterme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raḥima رحم z "merhamet etti" fiilinin faˁla(t) vezninde masdarıdır. Bu sözcük Arapça raḥim رحم z "ana rahmi, uterus" sözcüğünden türetilmiştir.

rahmet2

Arapça rhm kökünden gelen rihma(t) رِهْمَة z "ince ve sürekli yağmur" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rahama رَهَمَ z "yağmur çiseledi" sözcüğünün fiˁla(t) vezninde ismi merresidir.

rahne

Farsça raχna رخنه z "gedik, yarık" sözcüğünden alıntıdır.

rahvan

Farsça rāhvār راهوار z "yollu, hızlı giden at" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça rāh veya rah راه/ره z "yol" (NOT: Bu sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen rās veya rah sözcüğünden alıntıdır. Orta Farsça sözcük Avesta (Zend) dilinde aynı anlama gelen raithya- sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: Christian Bartholomae, Altiranisches Wörterbuch sf. 1508) Avestaca sözcük Sanskritçe aynı anlama gelen rathyā रथ्या z sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: Monier-Williams, A Sanskrit-English Dictionary sf. 866) ) ve Farsça vār وار z "sahip, -li" sözcüklerinin bileşiğidir.