pli

plazma

Yeni Latince plasma "kanın altyapısını oluşturan sıvı" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Eski Yunanca plásma πλάσμα z "kalıp" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca plássō, plast- πλάσσω, πλαστ- z "biçimlendirmek, kalıba dökmek" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir.

pleb

Fransızca plèbe "halktan kimse, avam mensubu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince plebs "halk, avam, kalabalık" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pléh₁dʰuh₁- (*plḗdū-) biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pleh₁- (*plē-) "çok olmak, dolu olmak" biçiminden türetilmiştir.

plebisit

Fransızca plébiscite "siyasi bir konuda halk oyuna başvurma" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince plebiscitum "Eski Roma'da halk meclisince alınan karar" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince plebs "halk, avam" ve Latince scitum "ilam, bildiri" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Latince sözcük Latince scire "bilmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatı nötrüdür. )

pleksiglas

Plexiglass "şeffaf bir plastik madde olan polimetil metrakrilat'ın ticari adı" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1933 Rohm and Haas Co., ABD.) Bu sözcük Latince plexus "kat, tabaka" (NOT: Bu sözcük Latince plectere, plex- "katlamak" fiilinden türetilmiştir. ) ve İngilizce glass "cam" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: İngilizce sözcük Latince glacies "buz" sözcüğünden alıntıdır. )

plevra

Fransızca plèvre "akciğeri saran zar" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca pleurá πλευρά z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca pleurón "göğüs yanı, kaburga" sözcüğünün çoğuludur. (Kaynak: Frisk, Griechisches Etym. Wörterb. sf. 2:559)

pli
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Recaizade Ekrem, Araba Sevdası, 1896]
Şu pantalonlara baksana, ne fena pliler yapmış!

Köken

Fransızca pli "büklüm, kat" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca plier "katlamak" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen plicare fiilinden evrilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pleḱ- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pel-¹ "katlamak, bükmek" kökünden türetilmiştir.

Ek açıklama

Aynı kökten Latince plegere, plexus "katlamak, kat", plectere "örmek, kıvırmak", İngilizce fold, Almanca Falte "kat".

Benzer sözcükler

plili


30.09.2017
plise

Fransızca plissé "büklümlü" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca plisser "büklümlemek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Bu sözcük Fransızca plier "katlamak" fiilinden türetilmiştir.

plonjon

Fransızca plongeon "dalış" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca plonger "suya dalmak" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Latince plumbum "kurşun" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

plutokrasi

Fransızca ploutocratie "zenginler iktidarı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca ploûtos πλοῦτος z "servet, zenginlik" (NOT: Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *plow-tó-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *plew- "akmak" kökünden türetilmiştir. ) ve Eski Yunanca krátos κράτος z "güç, iktidar" sözcüklerinin bileşiğidir.

plüralizm

İngilizce pluralism "çoğulculuk" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce plural "çoğul" sözcüğünden +ism° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen pluralis sözcüğünden alıntıdır. Geç Latince sözcük Latince plus, plur- "daha çok" sözcüğünden +al° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *plē-u- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pleh₁- (*plē-) "çok olmak, dolu olmak" kökünden türetilmiştir.

plütonyum

Yeni Latince plutonium "bir element" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1942 Seaborg ve Wahl, ABD.) Latince sözcük Pluton "bir gezegen" özel adından +ium ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Pluton "Roma mitolojisinde yeraltı tanrısı" özel adından türetilmiştir.