peltek

pelikan

Fransızca pélican "bağırtlak kuşu, pelecanus" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen pelecanus sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca pelekán πελεκάν z "«balta gagalı», a.a. (veya ağaçkakan)" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca pélekus πέλεκυς z "sivri uçlu balta" sözcüğünden türetilmiştir. Yunanca sözcük Akatça pilaqqu "saplanan şey, sivri uçlu balta" sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük Sumerce aynı anlama gelen balak sözcüğünden alıntıdır.

pelin

Bulgarca pelín пелин z veya Sırpça pèlin "acı yapraklı bir bitki, yavşan otu, artemisia, vermut" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Slavca aynı anlama gelen pelany sözcüğünden alıntıdır.

pelit

Yeni Yunanca balanídion βαλανίδιον z "meşe palamudu" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. (NOT: Yunanca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen bálanos βάλανος z sözcüğünün küçültme halidir. ) Bu sözcük Arapça aynı anlama gelen ballūṭ بلّوط z sözcüğü ile eş kökenlidir. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen balūṭā בלוטא z sözcüğü ile eş kökenlidir.

pellagra

Yeni Latince pellagra "bulaşıcı bir deri hastalığı" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük İtalyanca pelle agra "kaba deri" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pellis "deri" sözcüğünden türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pél-ni-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pel-² "(deri) yüzmek" kökünden türetilmiştir.

pelte

Farsça palūde پلوده z "süzülmüş şey, süzgü" sözcüğünden alıntıdır.

peltek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Kıpçakça: [ Ebu Hayyan, Kitabu'l-İdrak, 1312]
beltek/peltek: al-faˀfaˀ Türkiye Türkçesi: [ Mercimek Ahmed, Kâbusname terc., 1432]
tīz tīz söylegen midür yoksa kekeç mi, ve dili peltek midür yoksa revān mıdur?

Köken

Orta Türkçe beltek "kusurlu konuşan, peltek" sözcüğünden evrilmiştir.


21.05.2015
pelür

Fransızca pelure "meyve kabuğu, zar, soymuk, ince kâğıt" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca peler "derisini yüzmek" fiilinden +(t)ura ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince pilare "yolmak" fiilinden evrilmiştir. Latince fiil Latince pilus "kıl, saç" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

pelüş

Fransızca peluche "uzun tüylü kadife" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince yazılı örneği bulunmayan *piluceus "tüylü" biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük Latince pilus "kıl, tüy" sözcüğünden türetilmiştir.

pelvis

Yeni Latince pelvis "leğen kemiği" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince pelvis "leğen" sözcüğünden alıntıdır.

pembe

Farsça panbe پنبه z "pamuk" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen pambag sözcüğünden evrilmiştir.

pena

İtalyanca penna "kuş tüyü, kuş tüyü kalem, gitar mızrabı" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Latince penna veya pinna "kanat, kuş tüyü" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pet-nā "kanat, kuş tüyü" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pet- "uçmak" biçiminden evrilmiştir.