pelesenk2

peksimet

Yeni Yunanca paksamátion παξαμάτιον z "iki kez pişmiş asker ekmeği, bisküvi" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Orta Yunanca aynı anlama gelen paksamâs παξαμᾶς z sözcüğünden evrilmiştir.

pektin

Fransızca pectine "pıhtılaştırıcı olarak kullanılan organik madde" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: Henri Braconnot, Fr. kimyacı (1781-1855).) Fransızca sözcük Eski Yunanca pēktós πηκτός z "pıhtı, süt pıhtısı, çökelek" sözcüğünden +in° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca pḗgnymi πήγνυμι, πηκτ- z "katılaşmak" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir.

pektoral

Fransızca pectoral "göğüse ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince pectoralis sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pectus, pector- "göğüs kafesi" sözcüğünden +al° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *peg-tos biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *peg- kökünden türetilmiştir.

pelerin

Fransızca pèlerine "hacı giysisi [esk.], cübbe" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca pèlerin "hacı" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince peregrinus "gezgin, göçebe, yabancı" sözcüğünden evrilmiştir.

pelesenk1

Farsça balasān بلسان z "Yemen'de yetişen bir ağaç, commiphora opobalsamum; bu ağacın reçinesi, balsam" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen bálsamon βάλσαμον z sözcüğü ile eş kökenlidir.

pelesenk2
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meninski, Thesaurus, 1680]
bersenk & bārsenk vul. persenk: Aequipondium quod apponitur ad aequilibrium faciendum [denge için konulan ağırlık] [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
perseng: medar-ı kelam olmak üzere söz arasında münasebetli münasebetsiz tekrar olunan 'efendim, efendime söyleyeyim, uzatmayalım' gibi tabir

Köken

Farsça bārsang veya pārsang بارسنگ/پارسنگ z "denge maksadıyla teraziye veya kayığa veya at yükünün hafif tarafına konulan taş" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça bār بار z "yük" ve Farsça sang سنگ z "taş" sözcüklerinin bileşiğidir.

Daha fazla bilgi için beygir, seng maddelerine bakınız.

Ek açıklama

Diline pelesenk etmek deyiminde. Türkçe deyim muhtemelen dil safrası anlamından türemiş ve daha sonra pelesenk1 sözcüğüyle karıştırılmıştır.

Benzer sözcükler

persenk


15.11.2019
pelet

İngilizce pellet "bilye, mermi" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Fransızca pelote "küçük top" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pila "top" sözcüğünden türetilmiştir.

pelikan

Fransızca pélican "bağırtlak kuşu, pelecanus" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen pelecanus sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca pelekán πελεκάν z "«balta gagalı», a.a. (veya ağaçkakan)" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca pélekus πέλεκυς z "sivri uçlu balta" sözcüğünden türetilmiştir. Yunanca sözcük Akatça pilaqqu "saplanan şey, sivri uçlu balta" sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük Sumerce aynı anlama gelen balak sözcüğünden alıntıdır.

pelin

Bulgarca pelín пелин z veya Sırpça pèlin "acı yapraklı bir bitki, yavşan otu, artemisia, vermut" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Slavca aynı anlama gelen pelany sözcüğünden alıntıdır.

pelit

Yeni Yunanca balanídion βαλανίδιον z "meşe palamudu" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. (NOT: Yunanca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen bálanos βάλανος z sözcüğünün küçültme halidir. ) Bu sözcük Arapça aynı anlama gelen ballūṭ بلّوط z sözcüğü ile eş kökenlidir. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen balūṭā בלוטא z sözcüğü ile eş kökenlidir.

pellagra

Yeni Latince pellagra "bulaşıcı bir deri hastalığı" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük İtalyanca pelle agra "kaba deri" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pellis "deri" sözcüğünden türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pél-ni-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *pel-² "(deri) yüzmek" kökünden türetilmiştir.