pekiş|mek

pejmürde

Farsça pijmurde پژمرده z "solmuş, buruşuk, hırpalanmış" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pijmurdan پژمردن z "solmak, eskimek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Bu sözcük Farsça pij پژ z "buruşuk, eski" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

pejoratif

Fransızca péjoratif veya İngilizce pejorative "kötüleyici, aşağılayıcı" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince peiorare "kötülemek, aşağılamak" fiilinden +(t)iv° ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince peior "daha kötü, beter" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir. Latince sözcük Arkaik Latince yazılı örneği bulunmayan *ped-ios sözcüğünden evrilmiştir.

pek

Eski Türkçe bek "sert, sağlam, katı, korunaklı" sözcüğünden evrilmiştir.

peki

Türkiye Türkçesi pek iyi sözcüğünden evrilmiştir.

pekinua

Fransızca pékinois "bir köpek cinsi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Pékin "Çin'de bir kent" özel adından türetilmiştir. Bu sözcük Çince Beijing 北京 z "«Kuzey Başkenti», Çin'de bir kent" sözcüğünden alıntıdır.

pekiş|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Türkiye Türkçesi: [ Meninski, Thesaurus, 1680]
pekişmek: Indurari, firmari [sertleşmek, sağlamlaşmak] (...) pekiştürmek: Consolidare.

Köken

Türkiye Türkçesi pek "sağlam, metin" sözcüğünden türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için pek maddesine bakınız.

Ek açıklama

Fiil yapım ekinin sıfata eklenmesi ilgi çekicidir. Belki *peki-mek şeklinde bir ara-biçim düşünülmelidir.

Benzer sözcükler

pekiştirmek, pekitmek


23.12.2015
pekmez

Oğuzca bekmes "koyultulmuş üzüm şurubu" sözcüğünden evrilmiştir.

peksimet

Yeni Yunanca paksamátion παξαμάτιον z "iki kez pişmiş asker ekmeği, bisküvi" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Orta Yunanca aynı anlama gelen paksamâs παξαμᾶς z sözcüğünden evrilmiştir.

pektin

Fransızca pectine "pıhtılaştırıcı olarak kullanılan organik madde" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: Henri Braconnot, Fr. kimyacı (1781-1855).) Fransızca sözcük Eski Yunanca pēktós πηκτός z "pıhtı, süt pıhtısı, çökelek" sözcüğünden +in° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca pḗgnymi πήγνυμι, πηκτ- z "katılaşmak" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir.

pektoral

Fransızca pectoral "göğüse ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince pectoralis sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pectus, pector- "göğüs kafesi" sözcüğünden +al° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *peg-tos biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *peg- kökünden türetilmiştir.

pelerin

Fransızca pèlerine "hacı giysisi [esk.], cübbe" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca pèlerin "hacı" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince peregrinus "gezgin, göçebe, yabancı" sözcüğünden evrilmiştir.