paytak

payitaht

Farsça pāy-i taχt پاء تاخت z "«tahtın ayağı», saltanat makamı, başkent" deyiminden alıntıdır.

payla|mak

Farsça pāy sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +lA- ekiyle türetilmiştir.

paymal

Farsça pāymāl پاى مال z "ayak sürülmüş, murdar" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pāy پاى z "ayak" ve Farsça māl مال z "süren, sürülmüş" sözcüklerinin bileşiğidir.

payplayn

İngilizce pipeline "boru hattı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce pipe "boru" ve İngilizce line "hat" sözcüklerinin bileşiğidir.

payreks

Pyrex "ateşe dayanıklı cam markası" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1915 Corning Glass Works, ABD.) Bu sözcük Eski Yunanca pýr πύρ z "ateş" sözcüğünden türetilmiştir.

paytak
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"satrançta piyon" [ Andreas Tietze, Tarihi ve Etimolojik Türkiye Türkçesi Lugati, 1400 yılından önce]
[ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
paytak: Baydak [zebanzedi]. Satraçta piyade. Dizleri çarpık. (...) Paytak yolu: Patika.

Köken

Arapça bāydaḳ بايدق z "satrançta piyon, piyade askeri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen payādag sözcüğünden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için piyade maddesine bakınız.


14.11.2019
pazar

Farsça bāzār بازار z "çarşı, alışveriş edilen yer" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen vāzār sözcüğünden evrilmiştir. (NOT: Bu sözcük Soğdca aynı anlama gelen vāçarn sözcüğü ile eş kökenlidir. ) Soğdca sözcük Eski Farsça vahā-çarāna- "alışveriş-yeri" sözcüğünden evrilmiştir.

pazen

Fransızca basin sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Fransızca bombasin veya bombasine "bir tür ince pamuklu kumaş" sözcüğünün kısaltmasıdır. Bu sözcük İtalyanca bambagine veya bombagine "pamuklu" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Geç Latince bambax "pamuk" sözcüğünden evrilmiştir. Geç Latince sözcük Orta Yunanca aynı anlama gelen pambáks παμβάξ z sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen pambak sözcüğünden alıntıdır.

pazı

Farsça pāzū veya pājū բազուկ z "1. kol, baldır, 2. pancarın sebze olarak yenen sapı" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça bāzūg "kol" sözcüğünden alıntıdır.

pazvant

Farsça pāsbān "bekçi, nöbetçi, özellikle gece bekçisi" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pās "nöbet" sözcüğünden türetilmiştir. (NOT: Bu sözcük Avesta (Zend) dilinde pāθra- "koruma, bakma, gözetme" sözcüğü ile eş kökenlidir. )

peçe

Farsça pīçe پيچه z "1. burgu, sarmaşık, 2. saç sargısı, ince kumaştan yüz örtüsü" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pīç پيچ z "burgu, büzgü, kıvrık" sözcüğünden +a ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Orta Farsça pīçidan "burmak, büzmek" fiilinden türetilmiştir.