payitaht

paydaş

Türkiye Türkçesi pay sözcüğünden Yeni Türkçe +dAş ekiyle türetilmiştir.

paydos

Yunanca fayitós φαγητός z "yemek (ad) [mod. fayitó(n)]" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Yunanca sözcük Eski Yunanca phagō φαγώ z "yemek (fiil)" fiilinden türetilmiştir.

paye

Farsça pāye پايه z "1. adım, basamak, sütun ve heykel kaidesi, 2. (mec.) statü, rütbe" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pāyidan, pāy- پاى z "(ayakta) durmak" sözcüğünün geçmiş zaman fiil-sıfatııdır.

payet

Fransızca paillette "kumaş üzerine işlenen metal pul" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca paille "ekin sapı, saman" sözcüğünün küçültme halidir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen palea sözcüğünden evrilmiştir.

payidar

Farsça pāydār veya pāyidār پايدار z "duran, kalıcı" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pāyidan پايدن z "durmak, kalmak" fiilinden türetilmiştir.

payitaht
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Hoca Sa'deddin Ef., Tacü't-Tevârih, 1574]
pāyi taχt-i sultān-i maˁdelet-nişān oldı [adalet timsali sultanın başkenti oldu]

Köken

Farsça pāy-i taχt پاء تاخت z "«tahtın ayağı», saltanat makamı, başkent" deyiminden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için pa, taht1 maddelerine bakınız.


05.10.2017
payla|mak

Farsça pāy sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +lA- ekiyle türetilmiştir.

paymal

Farsça pāymāl پاى مال z "ayak sürülmüş, murdar" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça pāy پاى z "ayak" ve Farsça māl مال z "süren, sürülmüş" sözcüklerinin bileşiğidir.

payplayn

İngilizce pipeline "boru hattı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce pipe "boru" ve İngilizce line "hat" sözcüklerinin bileşiğidir.

payreks

Pyrex "ateşe dayanıklı cam markası" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1915 Corning Glass Works, ABD.) Bu sözcük Eski Yunanca pýr πύρ z "ateş" sözcüğünden türetilmiştir.

paytak

Arapça bāydaḳ بايدق z "satrançta piyon, piyade askeri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen payādag sözcüğünden alıntıdır.