paspas

pasiyans

Fransızca patience "1. sabır, 2. tek kişilik kâğıt oyunu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince patientia "sabır, tahammül" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince pati, pass- "katlanmak, tahammül etmek" fiilinden +entia ekiyle türetilmiştir.

paskalya

Yunanca pasχália πασχάλια z "paskalya kutlamaları" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Yunanca pásχa πάσχα z "paskalya, İsa'nın çarmıha gerildikten sonra dirilişini kutlayan yortu" sözcüğünün çoğuludur. Bu sözcük Aramice/Süryanice pisḥā פסחא z veya İbranice psḥ kökünden gelen pesaḥ פֶּסַח z "1. esirgeme, bağışlama, 2. İsrailoğulları'nın Mısır'dan kurtulması ve bu olayı kutlayan bayram" sözcüğünden alıntıdır.

paso

İtalyanca passa "geç (emir)" veya İtalyanca passo "adım, geçiş, geçit" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca passare "geçmek" fiilinden türetilmiştir.

paspal

Yunanca paspáli πασπάλη z "ince un, pudra" sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Panagiotides, Kamus-ı Rumi sf. 2:59) Yunanca sözcük Eski Yunanca paspálē πασπάλη z "ince öğütülmüş un" sözcüğünden evrilmiştir. (Kaynak: Liddell & Scott, A Greek-English Lexicon sf. 1346)

paspartu

Fransızca passe-partout "1. genel geçer, her yere uyar, 2. maymuncuk anahtarı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca passer "geçmek" ve Fransızca partout "her yerde" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Fransızca sözcük Fransızca tout "tüm, her" sözcüğünden türetilmiştir. Fransızca sözcük Latince totus "tüm" sözcüğünden evrilmiştir. )

paspas
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"ayak silme yaygısı" [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
papas (پاپاس): Fr. Paillasse'den galat. Ayakları silmek için kapı önüne konulan tüylü hasır [ Cumhuriyet - gazete, 1930]
yerlerde halı, peştemal ve paspas gibi toz tutan eşya bulunmayacaktır

Köken

Fransızca paillasse "ot veya saman dolgulu şilte" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca paille "ekin sapı, saman" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen palea sözcüğünden evrilmiştir.

Daha fazla bilgi için payet maddesine bakınız.

Ek açıklama

Belki İtalyanca passa passa veya Fransızca passe passe "geç geç" gibi bir deyimden kontaminasyon olmalıdır.

Benzer sözcükler

paspaslamak


31.01.2018
passiflora

Yeni Latince passiflora "1. çarkıfelek ve benzerlerini içeren bitki ailesi, passiflora bitkisinden elde edilen sakinleştirici ilaç" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1737 Linnaeus, İsv. botanikçi.) Latince sözcük Latince flos passionis "çarmıh çiçeği" deyiminden türetilmiştir. Bu sözcük Latince flos, flora "çiçek" ve Latince passio "acı çekme, özellikle Hz. İsa'nın çarmıha gerilmesi" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Latince sözcük Latince pati, pass- "maruz kalmak, acı çekmek" fiilinden türetilmiştir. )

pasta

İtalyanca pasta "bulamaç, hamur, her çeşit hamur işi" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Geç Latince aynı anlama gelen pasta sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca pástē πάστη z "arpa bulamacı, macun" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca pássō πάσσω, παστ- z "1. serpmek, özellikle tuz serpmek, 2. macun sürmek, yakı yakmak" fiilinden +t° ekiyle türetilmiştir.

pastel

Fransızca pastel "1. bulama boya, suluboya, 2. suluboya gibi açık ve şeffaf renk" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca pastello "bulamaç, bulama boya" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince pastellus sözcüğünden evrilmiştir. Geç Latince sözcük Geç Latince pasta "bulamaç" sözcüğünün küçültme halidir.

pastırma

Türkiye Türkçesi bastırma "bastırılarak kurutulmuş et" sözcüğünden evrilmiştir.

pastil

Fransızca pastille "ağızda eriyen tablet" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca pastillo "baklava şeklinde kesilen şekerleme, lokum" sözcüğünden alıntıdır.