panteon

panorama

Fransızca panorama veya İngilizce panorama "1. bir resmi silindir etrafında döndürerek 360 derece görüntü gösteren aygıt, 2. genel görüntü, manzara" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1788 Robert Barker, İrl. ressam.) Bu sözcük Eski Yunanca pâs, pan(t)- πᾶς, παν(τ)- z "tüm" ve Eski Yunanca ʰórama ὅραμα z "görüntü, manzara" sözcüklerinin bileşiğidir. Yunanca sözcük Eski Yunanca ʰoráō, op- ὁράω z "görmek, bakmak" fiilinden +ma(t) ekiyle türetilmiştir.

panpa

Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

pansiyon

Fransızca pension "1. maaş, rant, akar, 2. ücret karşılığı kiralanan oda veya ev" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince pensio "1. tartı, 2. ödeme, ücret" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince péndere "1. asmak, 2. terazi ile tartmak, özellikle gümüş para tartmak, 3. (dolayısıyla) para ödemek" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(s)pen- "sarkıtmak, asmak, tartmak" biçiminden evrilmiştir.

pansuman

Fransızca pansement "bakım, özellikle yara bakımı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca panser "(hastaya veya hayvana) bakmak, bakım yapmak" fiilinden +ment° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince pensare "(sürekli) tartmak, düşünmek, kaygı göstermek" fiilinden alıntıdır. Latince fiil Latince péndere, pens- "tartmak" fiilinin isimden türetilmiş fiilidir.

panteizm

Fransızca panthéisme "tanrının her varlıkta olduğunu ileri süren dini görüş" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İngilizce aynı anlama gelen pantheism sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: John Toland, İrl. düşünür (1670-1722).)

panteon
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Ahmed İhsan, Avrupa'da Ne Gördüm, 1891]

Köken

Fransızca panthéon "Roma'da ve Paris'te ünlü iki tapınak; meşhurlara ait tapınak veya anıt kabir" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca panthéon πανθέον z "tüm tanrıların (tapınağı)" sözcüğünden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için pan(to)+, te(o)+ maddelerine bakınız.


01.01.2011 den önce
panter

Fransızca panthère "bir yırtıcı hayvan, pars" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen panthḗr πανθήρ z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Pali (geç Sanskrit) dilinde bir sözcükten alıntıdır. Bu bir sözcük Sanskritçe punḍarīka पुण्डरीक z "kaplan veya kedigillerden bir tür vahşi hayvan" sözcüğünden alıntıdır.

pantograf

Fransızca pantographe veya İngilizce pantograph "bir çizim aleti" sözcüğünden alıntıdır.

pantolon

Fransızca aynı anlama gelen pantalon sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca Pantalone "eski Venedik güldürü tiyatrosunda şalvarlı yaşlı adam" özel adından alıntıdır. Bu sözcük San Pantalone "Venedik kentinin bir semti" özel adından türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca Pantaleón πανταλεόν z "«tüm arslan», bir erkek adı" özel adından alıntıdır.

pantomim

Fransızca pantomime "sözsüz komedi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca pantomîmos παντομῖμος z "«hepsi taklit», sözsüz komedi" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca pâs, pan- πᾶς, παν- z "hepsi, tüm" ve Eski Yunanca mîmos μῖμος z "taklitçi, soytarı" sözcüklerinin bileşiğidir.

pantufla

İtalyanca pantofla "bir tür sandal veya terlik" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük Orta Yunanca yazılı örneği bulunmayan *pantophéllos παντοφέλλος z "«tümü mantardan»" biçiminden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Bu sözcük Eski Yunanca pâs, pant- πᾶς, παντ- z "tüm" ve Eski Yunanca phellós φελλός z "mantar" sözcüklerinin bileşiğidir.