panama

palyatif

Fransızca palliatif "yumuşatıcı, örtücü, asıl sorunu gizleyerek geçici çözüm sağlayan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince palliare "pelerin giydirmek, üstünü örtmek" fiilinden +(t)iv° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince pallium "pelerin" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

pampa

İspanyolca pampa "Güney Amerika'da ağaçsız büyük ova" sözcüğünden alıntıdır. İspanyolca sözcük Quechua (İnka) dilinde bamba "ova" sözcüğünden alıntıdır.

pamuk

Orta Farsça pambak veya pambuk "1. ipek böceği veya pamuk kozası, 2. pamuk" sözcüğünden alıntıdır. Orta Farsça sözcük Eski Yunanca bombúks βομβύξ/παμβάξ z "koza" sözcüğü ile eş kökenlidir.

pan(to)+

Fransızca ve İngilizce pan+ veya panto+ "[bileşik adlarda] tüm, hep, her" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca aynı anlama gelen pâs, pant- πᾶς, παντ- z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *peh₂nts (*pānts) biçiminden evrilmiştir.

panadura

İtalyanca pomodoro "«altın elma», domates" sözcüğünden alıntıdır. İtalyanca sözcük İtalyanca pomo "elma" (NOT: Bu sözcük Latince aynı anlama gelen pomum sözcüğünden evrilmiştir. ) ve İtalyanca oro "altın" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: İtalyanca sözcük Latince aynı anlama gelen aurum sözcüğünden evrilmiştir. )

panama
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Mehmed Bahaeddin (Toven), Yeni Türkçe Lugat, 1924]
panama: merkezî Amerika'da yetişen bir fidanın yaprağından örülmüş gayet yumuşak şapka.

Köken

İngilizce panama hat "Güney Amerika'da yetişen bir bitkinin lifinden örülmüş hafif şapka" deyiminden alıntıdır. İngilizce deyim Panama "Orta Amerika'da bir ülke" özel adından türetilmiştir.

Ek açıklama

Avrupa'da 1840'lardan itibaren popüler olmuş, 20. yy ilk yıllarında yeniden moda olmuştur. Ekvador kaynaklı bir şapka modeli olduğu halde muhtemelen bir yanlış anlama nedeniyle böyle adlandırılır.


09.03.2013
panayır

Yeni Yunanca panegýrion πανεγύριον z "festival, fuar" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca panēgýris πανηγύρις z "kurultay, büyük toplantı, festival" sözcüğünden evrilmiştir. (Kaynak: Liddell & Scott, A Greek-English Lexicon sf. 1297) Bu sözcük Eski Yunanca pan- πᾶς, παν(τ)- z "tüm" ve Eski Yunanca ágyris veya agorá άγυρις/αγορά z "toplanma, kalabalık," sözcüklerinin bileşiğidir.

pancar

Ermenice pançar բանջար z "yaprak, özellikle pancar yaprağı" sözcüğünden alıntıdır.

panç

İngilizce punch "1. zımba, argoda yumruk, 2. bir tür alkollü içki" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce puncheon "dövme veya delme aleti, zımba" sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: OED s. punch, pounce) Bu sözcük Eski Fransızca aynı anlama gelen poinçon sözcüğünden alıntıdır. Eski Fransızca sözcük Geç Latince yazılı örneği bulunmayan *punctiō biçiminden evrilmiştir. Geç Latince biçim Latince pungere "delmek" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir.

panda

Fransızca ve İngilizce panda "Güney ve Doğu Asya'ya özgü iki memeli türünün adı" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1824 F. Cuvier, Fr. doğabilimci.) Fransızca sözcük Nepalce bir sözcükten alıntıdır.

pandantif

Fransızca pendentif "1. büyük tek mücevherli gerdanlık, 2. bir kubbeyi destekleyen asılı üçgen şeklinde alan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen pendentivus sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince pendēre "sarkmak, asılmak" fiilinden +(t)iv° ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *(s)pen-d- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *(s)penh₁- (*(s)pen-) "sarkmak, asmak/asılmak" kökünden türetilmiştir.