pörtle|mek

pozitif

Fransızca positif "müspet, olumlu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince positivus "1. gramerde olumlu önerme, 2. mantıkta veri" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince ponere, pos- "koymak" fiilinden +(t)iv° ekiyle türetilmiştir.

pozitivizm

Fransızca positivisme "bilginin müspet olgu ve gözleme dayandığını savunan felsefi görüş" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1830 Auguste Comte, Fr. filozof.)

pöçük

Ermenice boçig պոչիկ z "kuyrukçuk" sözcüğünden alıntıdır. Ermenice sözcük Ermenice boç պոչ z "kuyruk" sözcüğünün küçültme halidir. (Kaynak: Acaryan, Hayeren Armatakan Bararan sf. 4.98)

pöhrenk

Ermenice poğrag veya poğrank փողրակ/փողրանք z "su kanalı, oluk" sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Acaryan, Hayeren Kavaragan Pararan sf. 1077.) Ermenice sözcük Ermenice poğ փող z "boru" sözcüğünden türetilmiştir. (Kaynak: Acaryan, Hayeren Armatakan Bararan sf. 4.512.)

pörsü|mek

Türkiye Türkçesi porsu- "buruşmak" fiilinden evrilmiştir. Türkçe fiil Eski Türkçe boz sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

pörtle|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"gözleri dışarı fırlamak" [ Cumhuriyet - gazete, 1980]
gözleri dışarıya pörtler, ölüverir. (...) pörtlek çakır gözleri bir iyice açılmış "yağlı dokuları taşmak" [ Cumhuriyet - gazete, 1960]
pörtlemiş

Köken

pört "patlama ve dışarı fırlama sesi" ses yansımalı sözcüğünden türetilmiştir.

Ek açıklama

Anadolu ağızlarında "pişmek" anlamında kullanılan bört-/pört- fiili bundan ayrıdır.

Benzer sözcükler

pörtlemek, pörtlek


07.09.2017
pösteki

Farsça pōst پوست z sözcüğünden türetilmiştir.

pötibör

Fransızca petit-beurre "bir tür bisküvi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca petit "küçük" ve Fransızca beurre "tereyağı" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen butyrum sözcüğünden evrilmiştir. )

pötifur

Fransızca petits four "küçük pasta veya hamur işi" deyiminden alıntıdır. Fransızca deyim Fransızca petit "küçük" ve Fransızca four "fırın, fırın işi" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Fransızca sözcük Latince furnus "fırın" sözcüğünden evrilmiştir. )

pötikare

Fransızca petit-carreau "damalı kumaş deseni" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca petit "küçük" ve Fransızca carreau "kare" sözcüklerinin bileşiğidir.

prafa

Fransızca préférence "tercih, bir iskambil oyunu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince preferentia "tercih, öncelik" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince praeferre "öne taşımak, öncelemek, tercih etmek" fiilinden +entia ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Latince ferre "taşımak" fiilinden prae+ önekiyle türetilmiştir.