orman

orkestra

İtalyanca orchestra "müzisyenler grubu" veya Fransızca orchéstre "1. tiyatroda müzisyenlere ayrılan yer [esk.], 2. müzisyenler grubu" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca orχéstra ορχέστρα z "dans alanı, tiyatroda koroya ayrılan yer" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca orχéomai ορχέομαι z "raksetmek, horon tepmek, tepinmek" fiilinden türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *orgh-i- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₁ergʰ- (*ergʰ-) "(cinsel anlamda) azmak, husye" kökünden türetilmiştir.

orkid

Orkid "kadın pedi markası" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1978 Procter & Gamble, Türkiye.) Bu sözcük İngilizce orchid "orkide" sözcüğünden alıntıdır.

orkide

Fransızca orchidé "salepgillerden güzel çiçekli bir bitki" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Yeni Latince orchidaea sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: Linnaeus (1707-1778) İsv. botanist.) Bu sözcük Eski Yunanca órχis, orχid- όρχις, ορχιδ- z "husye" sözcüğünden türetilmiştir.

orkinos

Yeni Yunanca órkinos όρκινος z "ton balığının bir türü" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Latince aynı anlama gelen orca sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Eski Yunanca óryks, oryg- όρυξ, ορυγ- z "1. sivri uçlu bir alet, 2. tek boynuzlu efsanevi deniz yaratığı, bir tür balina" sözcüğünden türetilmiştir.

orlon

Orlon "bir tür sentetik elyaf" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1941 Dupont Corp., ABD.)

orman
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Orta Türkçe: [ anon., Oğuzname, 1300 yılından önce]
bu çakda [o zamanda] bu yirde bir uluğ orman bar irdi Kıpçakça: [ Codex Cumanicus, 1303]
boscus - Fa: mesa [meşe] - Tr: orman Türkiye Türkçesi: [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
orman kebabı

Köken

Orta Türkçe orman "orman" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe or- "kesmek" fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

Ek açıklama

Eğer or- fiiliyle ilgili ise, ek yapısı açık değildir. • Yeni Yunanca rumáni "sık orman" Türkçeden alıntıdır.

Benzer sözcükler

orman kanunu, orman kebabı, orman kibarı, ormancı, ormaniye, ormansızlaşmak, yağmur ormanı

Bu maddeye gönderenler

ormantik


06.04.2019
ormantik
ornitoloji

Fransızca ornithologie "kuşbilim" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca órnis, ornitho- όρνις, ορνιθο- z "kuş" sözcüğünden türetilmiştir. (NOT: Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *or-nītho- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₃érō (*órō) "büyük kuş" kökünden türetilmiştir. )

ornitorenk

Yeni Latince ornithorynchus "bir tür gagalı hayvan" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Eski Yunanca órnis, ornitho- όρνις, ορνιθο- z "kuş" ve Eski Yunanca rýnχos ρύνχος z "gaga" sözcüklerinin bileşiğidir.

orospu

Farsça ruspī رسپى z "fahişe, evlilik dışı ilişiye giren kadın" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen rōspīk sözcüğünden evrilmiştir.

orostopollu

Türkiye Türkçesi rospî oğlu deyiminden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.