onur

onomastik

Fransızca onomastique veya İngilizce onomastic "özel isimlere ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca onomastikós sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca ónyma, onom- "isim" sözcüğünden +istik° ekiyle türetilmiştir.

onomatope

Fransızca onomatopée "ses benzetmesiyle yapılan kelime" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca onomatopoieía ονοματοποιεία z "isim yapma" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca ónoma όνομα z "isim" (NOT: Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *nōmn biçiminden evrilmiştir. ) ve Eski Yunanca poiéos ποιέος z "yapan, inşa eden" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Yunanca sözcük Eski Yunanca poiéō ποιέω z "yapmak" fiilinden türetilmiştir. )

onore

Fransızca honorer "onurlandırmak" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil Latince aynı anlama gelen honorare fiilinden alıntıdır. Bu sözcük Latince honos, honor- "şeref, haysiyet" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

ons

İngilizce ounce "librenin onikide biri olan tartı birimi" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Latince uncia "onikide bir, herhangi bir ölçü biriminin onikide biri, librenin onikide biri olan tartı birimi" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince unx, unc- "birim" sözcüğünden türetilmiştir. Latince sözcük Latince unus "bir" sözcüğünden türetilmiştir.

ontoloji

Fransızca ontologie "varlıkbilim" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca ón, ont- όν, οντ- z "varlık, varolma" sözcüğünden türetilmiştir.

onur
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Şemseddin Sami, Kamus-ı Fransevi, 1905]
honneur [Fr.]: ... şeref, şan, şöhret, itibar, haysiyet, onör اونور Yeni Türkçe: [ Türk Dilini Tedkik Cemiyeti, Tarama Dergisi, 1934]
haysiyet ... izzet ... itibar: onur Yeni Türkçe: onursal "fahri" [ Cumhuriyet - gazete, 1935]
O, bu vazifeyi fahri olarak deruhde etti = O, bu işi onursal olarak üstüne aldı

Köken

Fransızca honneur "şeref, haysiyet" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen honos, honor- sözcüğünden evrilmiştir.

Daha fazla bilgi için onore maddesine bakınız.

Ek açıklama

Tarama Dergisi'nde “Kamus-ı Türki'de yer aldığı” kaydıyla yer verilen sözcüğe Şemseddin Sami'nin Kamus-ı Türki'sinde rastlanmaz. Ancak yine Ş. Sami'nin 1905 tarihli Kamus-ı Fransevi'sinde okunuşu muğlak olan اونور (onur/onör) görülür. 1934'ten eski başka herhangi bir metin örneği bulunamadı.

Benzer sözcükler

onursal


13.02.2019
oolit

Fransızca oolithe "böbrek taşı, topluiğne başı şeklinde taş" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca oón οόν z "yumurta" (NOT: Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *ōw-yo- "yumurta" biçiminden evrilmiştir. ) ve Eski Yunanca líthos λίθος z "taş" sözcüklerinin bileşiğidir.

oosit

Fransızca ve İngilizce oocyte "tıpta yumurta döllenmemiş hücresi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca ōón veya ōión ωόν/ωιόν z "yumurta" (NOT: Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *ōw-yo- biçiminden evrilmiştir. ) ve Eski Yunanca kýtos κύτος z "hücre" sözcüklerinin bileşiğidir.

opak

Fransızca opaque "şeffaf olmayan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince opacus "gölgeli, karanlık" sözcüğünden alıntıdır.

opal

Fransızca opale "bir tür değerli taş" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen opalus sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen opállios οπάλλιος z sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Sanskritçe úpala उपल z "her çeşit taş, mücevher" sözcüğünden alıntıdır.

opera

İtalyanca opera "1. iş, eser, 2. müzikli dram" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: İkinci anlamda 1590 Filippo Neri, Floransalı müzik kuramcısı.) İtalyanca sözcük Latince opera "eserler" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Latince opus "iş, eser" sözcüğünün çoğuludur.