odak

ocak

Eski Türkçe oçak "ateş yakılan yer" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *ōt-çak biçiminden evrilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden Eski Türkçe +çAk ekiyle türetilmiştir.

ocakbaşı
od

Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden evrilmiştir.

od(o)+

Fransızca ve İngilizce odo+ veya hodo+ "[bileşik adlarda] yol" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca ʰodós ὁδός z "yol" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sod-o-s biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *sed- "gitmek" kökünden türetilmiştir.

oda

Eski Türkçe otaġ "ocak, konut, çadır" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe ota- "ateş yanmak, duman tütmek" fiilinden Eski Türkçe +I(g) ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Türkçe ōt "ateş" sözcüğünden Eski Türkçe +(g)A- ekiyle türetilmiştir.

odak
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Yeni Türkçe: "Fr focale karşılığı" [ TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı, 1945]
odak: ... mihrak.

Köken

Türkiye Türkçesi od "ateş" sözcüğünden Yeni Türkçe +Ak ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için od maddesine bakınız.

Ek açıklama

“Merceğin ateş yaktığı nokta” anlamında. Karş. Yeni Osmanlıca mihrak < Arapça ḥarḳ "ateş".


10.12.2015
odeon

Eski Yunanca oideîon ᾠδεῖον z "konser salonu, küçük tiyatro" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca oidḗ ᾠδή z "şarkı" sözcüğünden +ion ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca aeídeō αείδεω z "şarkı söylemek, terennüm etmek" fiilinin fiilden türetilmiş isimidir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂wei̯d- (*awei̯d-) "söylemek" biçiminden evrilmiştir.

odi(o)+

Fransızca ve İngilizce audio+ "[bileşik adlarda] işitme" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Latince audire "işitmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂ewis-dʰh₁- (*awis-dʰ-) "duyu-verme, kulak koyma" biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₂ew- (*aw-) "duymak" ve Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *dʰeh₁- (*dʰē-) "komak, kılmak" sözcüklerinin bileşiğidir.

odise

Fransızca odyssée "uzun ve maceralı yolculuk" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca Odysséa οδυσσέα z "Homeros'un bir destanı" özel adından alıntıdır. Bu sözcük Odysseús "Odysséa destanının kahramanı olan Ithaka kralı" özel adından türetilmiştir.

odisyon

İngilizce audition "1. dinleme, 2. iş için başvuran aktör veya müzisyeni deneme amaçlı dinleme" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Latince auditio "dinleme, kulak verme" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince audire "dinlemek" fiilinden +(t)ion ekiyle türetilmiştir.

oditoryum

Fransızca auditorium "küçük konser salonu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen auditorium sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince audire "dinlemek, işitmek" fiilinden +(t)orium ekiyle türetilmiştir.