mikyas

mikrop

Fransızca microbe "mikroorganizma" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1878 Charles-Emmanuel Sédillot, Fr. tabip.) Fransızca sözcük Eski Yunanca mikrós μικρός z "küçük" ve Eski Yunanca bíos βίος z "canlı" sözcüklerinin bileşiğidir.

mikrosefal

Fransızca microcéphale "küçük kafalı" sözcüğünden alıntıdır.

mikroskop

Fransızca microscope "küçük şeyleri gösteren aygıt" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Yeni Latince microscopium sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1625 Giovanni Faber, Alm./İtal. bilim adamı.)

miks

İngilizce mix "karıştırmak (fiil), karışım (isim)" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Fransızca mixte "karışık" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen mixtus sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince miscere "karışmak, karıştırmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *miḱ-sḱé- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *mei̯ḱ-, *mei̯ǵ- kökünden türetilmiştir.

miktar

Arapça ḳdr kökünden gelen miḳdār مِقْدَار z "ölçek, ölçme aracı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳadara قَدَرَ z "ölçtü, ölçüştü" fiilinin mifˁāl vezninde alet adııdır.

mikyas
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meninski, Thesaurus, 1680]
mıḳyās: Quantitas [miktar], instrumentum mensorium [ölçüm aleti] & stylus horologii [saatin göstergesi] Yeni Osmanlıca: "ölçek" [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
mıkyās: (...) 3. Haritanın tasvir ettiği yerin vüs'atine olan nisbeti, Fr. échelle.

Köken

Arapça ḳys kökünden gelen miḳyās مقياس z "ölçüm aracı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳāsa قاس z "ölçtü, kıyas etti" fiilinin mifˁāl vezninde alet adııdır.

Daha fazla bilgi için kıyas maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

mikyaslı


04.11.2014
mil1

Arapça myl kökünden gelen mīl ميل z "1. şiş, dikilitaş, yolda mesafe taşı, 2. iki mesafe taşı arasındaki uzaklık, 4000 arşın veya y. 1440 metre" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen mīl מֵיל z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince milia "1400 metre dolayında mesafe ölçüsü" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince mille passus "bin adım" sözcüğünden türetilmiştir.

mil2

Yeni Yunanca ámilon άμυλον z "ince un, nişasta" sözcüğünden alıntı olabilir; ancak bu kesin değildir. Yunanca sözcük Eski Yunanca ámylos άμυλος z "öğütülmüş" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca mýlē μύλη z "değirmen" sözcüğünden evrilmiştir. Yunanca sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *melh₂- (*mel-) "öğütmek" biçiminden evrilmiştir.

milat

Arapça wld kökünden gelen mīlād ميلاد z "doğum günü, özellikle İsa'nın doğum günü, noel" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice yld kökünden gelen aynı anlama gelen mīlād מילׇד z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Aramice/Süryanice yālad "doğurmak" fiilinden türetilmiştir.

mildiyö

İngilizce mildew "bitkilerde görülen bir mantar hastalığı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Eski İngilizce mildeaw "bitki balı, bitki yapraklarında bir tür sineğin ürettiği tatlı madde" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *melithaz "bal" biçiminden türetilmiştir. Germence biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *mélit "bal" biçiminden evrilmiştir.

milenyum

Latince millennium "binyıl" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince mille "bin" ve Latince annus "yıl" sözcüklerinin bileşiğidir.