meritokrasi

merhum

Arapça rḥm kökünden gelen marḥūm مرحوم z "rahmet edilen, rahmete kavuşmuş olan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raḥama رحم z "merhamet etti" fiilinin mafˁūl vezninde edilgen fiil sıfatııdır.

meri

Arapça rˁy kökünden gelen marˁī مرعى z "1. riayet edilen, gözetilen, 2. göz önüne alınan, geçerli, cari" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raˁā رَعَا z "gözetti, davar güttü" fiilinin mafˁūl vezninde edilgen fiil sıfatııdır.

meridyen

Fransızca méridien "boylam, güneşin öğle vakti ulaştığı açı" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince meridies "öğle vakti" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Latince yazılı örneği bulunmayan *medidies biçiminden türetilmiştir. Latince biçim Latince medius "orta" ve Latince dies "gün" sözcüklerinin bileşiğidir.

merih

Arapça mrχ kökünden gelen mirrīχ "Mars gezegeni" sözcüğünden alıntıdır.

merinos

Fransızca mérinos sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İspanyolca merinos "Kuzey Afrika kökenli bir koyun türü" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Merinos "Merinîler, 13.-15. yy'da Kuzey Afrika'da hüküm süren Berberi hanedanı" özel adından türetilmiştir.

meritokrasi
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Milliyet - gazete, 1970]
Böylesine seçilmiş, eğitilmiş, sınanmış, yükseltilmiş değerler sistemine 'meritokrasi' (değerler yönetimi) denilmektedir.

Köken

İngilizce meritocracy "yetenekli seçkinlerin egemen olduğu sistem" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce merit "yetenek, haslet" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Fransızca aynı anlama gelen mérite sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen meritum sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince merēre "hak etmek, layık olmak" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatı nötrüdür.

Daha fazla bilgi için emeritus, +krat maddelerine bakınız.

Benzer sözcükler

meritokrat


30.09.2017
merkantilizm

Fransızca mercantilisme "tüccar zihniyeti, eski bir ekonomik öğreti" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen mercantilismo sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca mercante "tüccar, pazarcı" sözcüğünden +ism° ekiyle türetilmiştir. İtalyanca sözcük İtalyanca mercare "satmak, ticaret etmek" fiilinden +ent° ekiyle türetilmiştir.

merkep

Arapça rkb kökünden gelen markab مركب z "(ata ve arabaya) binme, binek" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rakaba رَكَبَ z "(ata ve arabaya) bindi" fiilinin mafˁal vezninde ismi zaman ve mekânıdır. (NOT: Bu sözcük Akatça markabtu "binek, araba" sözcüğü ile eş kökenlidir. Akatça sözcük Akatça rakābu "binmek" fiilinden türetilmiştir. )

merkez

Arapça rkz kökünden gelen markaz مَرْكَز z "dairenin merkezi, orta nokta" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rakaza رَكَزَ z "direk dikti, mızrak sapladı" fiilinin mafˁal vezninde ismi zaman ve mekânıdır.

Merkür

Fransızca Mercure "1. bir gezegen, Utarit, 2. simya terminolojisinde civa" özel adından alıntıdır. Bu sözcük Latince Mercurius "eski Roma'da çarşı tanrısı, bir gezegen" özel adından alıntıdır. Bu sözcük Latince mercatus "belli aralarla kurulan çarşı, panayır" sözcüğü ile eş kökenlidir.

mermer

(NOT: Arapça ve Farsça marmar مرمر z "mermer" sözcüğü ile eş kökenlidir. ) Arapça sözcük Yunanca aynı anlama gelen mármaron μάρμαρον z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca mármaros μάρμαρος z "parıldayan taş, a.a." sözcüğünden evrilmiştir. Yunanca sözcük Eski Yunanca marmaírō μαρμαίρω z "parlamak, parıldamak" fiilinden türetilmiştir.