maveraünnehir

matruşka

Rusça matryoşka матрёшка z "içiçe geçen Rus bebekleri" sözcüğünden alıntıdır. Rusça sözcük Rusça Matryona Матрёна z "bir kadın adı" sözcüğünün küçültme halidir. Bu sözcük Latince matrona "hanımefendi" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Latince yazılı örneği bulunmayan *méh₂tēr (*mā́tēr) "anne" biçiminden türetilmiştir. Latince biçim Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *méh₂tēr (*mā́tēr) biçiminden evrilmiştir.

matuf

Arapça ˁṭf kökünden gelen maˁṭūf معطوف z "1. eğilen, dönen, 2. gramerde tamlanan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁaṭafa عطف z "eğildi, yöneldi" fiilinin mafˁūl vezninde edilgen fiil sıfatııdır.

maun

Fransızca mahogon veya İngilizce mahogany "tropik Amerika'ya özgü bir ağaç" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İspanyolca aynı anlama gelen magon veya mahogon sözcüğünden alıntıdır. İspanyolca sözcük O. Amerika dillerinden Karib dilinde maga sözcüğünden alıntıdır.

maval

Arapça mwl kökünden gelen mawwāl موّال z "şarkı söyleyerek dolaşan dilenci, dilenci şarkısı" sözcüğünden alıntıdır.

mavera

Arapça mā warāˀ ما وراء z "ardında veya ötesinde olan" deyiminden alıntıdır. Arapça deyim Arapça wry kökünden gelen warāˀ وراء z "öte, ard, arka (edat)" sözcüğünden türetilmiştir.

maveraünnehir
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[, 1400 yılından önce]

Köken

Arapça māwarāu'n-nahr "1. nehrin ötesi, 2. İslam dünyasında Amu Derya nehirinin ötesi, Transoxania" sözcüğünden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için mavera, nehir maddelerine bakınız.

Ek açıklama

Osmanlı dünyası açısında Maveraünnehr, "Fırat'ın ötesi" yani Mezopotamya anlamında da kullanılmıştır.


20.03.2015
mavi

Arapça māˀī veya māwī ماوى z "su gibi, su rengi, mavi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça mwh kökünden gelen māˀ ماء z "su" sözcüğünün nisbet halidir.

mavna

Arapça maˁūna معونة z "(Mısır lehçesinde) bir tür geniş gövdeli tekne" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

mavra

Yeni Yunanca mávros μαύρος z "kara, koyu renk, esmer" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca amaurós αμαυρός z "karanlık" sözcüğünden evrilmiştir.

mavzer

Mauser "silah markası" ticari markasından alıntıdır. Bu sözcük Paul von Mauser "Alman mucit ve sanayici (1838-1914)" özel adından türetilmiştir.

maya

Farsça māye مايه z "öz, hammadde, maya, sermaye" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça mādag "madde, hammadde" sözcüğünden evrilmiştir.