margarin

marangoz

Yunanca marangón veya marangós μαραγγόν/μαραγγός z "gemi ahşap ustası" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Venedikçe marangón "1. dalgıç kuşu, karabatak, 2. gemi ahşap ustası" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Geç Latince mergo "dalgıç, karabatak" sözcüğünden evrilmiştir. Geç Latince sözcük Latince mergere, mers- "(suya) dalmak" fiilinden türetilmiştir.

maraton

Fransızca marathon "42,195 km parkur üzerinde koşulan uzun mesafe koşusu" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1896 Michel Bréal ve Pierre de Coubertin, Fr. Olimpiyat yöneticileri.) Fransızca sözcük Marathón "Atina yakınında bir ova" özel adından türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca márathos μάραθος z "rezene bitkisi" sözcüğünden türetilmiştir.

maraz

Arapça mrḍ kökünden gelen maraḍ مرض z "hastalık" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça mariḍa مرض z "hasta idi" fiilinin faˁal vezninde türevidir. Bu sözcük Akatça marāṣu "hasta olmak" fiili ile eş kökenlidir.

maraza

Arapça ˁrḍ kökünden gelen muˁāraḍa(t) معارضة z "karşı gelme, çatışma, kavga etme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁaraḍa عَرَضَ z "aykırı geldi, önüne çıktı" fiilinin mufāˁala(t) vezninde (III) masdarıdır.

mareşal

Fransızca maréchal "süvari komutanı [esk.], en üst düzey askeri komutan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *marχaskalk "at hizmetkârı" biçiminden türetilmiştir. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *marχ- "at" ve Germence yazılı örneği bulunmayan *skalkh "hizmetçi" sözcüklerinin bileşiğidir.

margarin
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Tıngır & Sinapian, Istılahat Lugati, 1892]
Margarine [Fr.]: lü'lü'īn, margarin.

Köken

Fransızca margarine sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca oléomargarine "margarik asitten elde edilen yapay tereyağı" sözcüğünün kısaltmasıdır. (İlk kullanımı: 1869 Hippolyte Mège-Mouriés, Fr. kimyacı.) Bu sözcük Fransızca acide margarique "inci şeklindeki kristalleri olan bir yağ asidi" deyiminden +in° ekiyle türetilmiştir. (İlk kullanımı: 1813 Michel Eugène Chevreul, Fr. kimyacı.) Fransızca deyim Eski Yunanca margarítēs μαργαρίτης z "inci" sözcüğünden türetilmiştir. Yunanca sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen margānīthā מרגניתא z sözcüğü ile eş kökenlidir.

Daha fazla bilgi için mercan maddesine bakınız.

Ek açıklama

Geç dönem Osmanlı akademik dilinde görülen lülüîn لؤلؤين biçimi, Arapça luˀluˀ "inci" sözcüğünden türetilmiştir.


26.09.2017
margarit

Fransızca marguerite "«inci çiçeği», papatya" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca margarítēs μαργαρίτης z "inci" sözcüğünden alıntıdır.

marifet

Arapça ˁrf kökünden gelen maˁrifa(t) معرفة z "pratik bilgi, beceri, hüner, irfan" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁarafa عَرَفَ z "bildi, öğrendi" fiilinin mafˁila(t) vezninde masdarıdır.

marihuana

İspanyolca marijuana "Hint keneviri, cannabis sativa" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcüğün kökeni belirsizdir.

marimba

İngilizce marimba "metal çubuklardan oluşan bir çalgı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İspanyolca marimba "Orta Amerika'ya özgü zenci çalgısı" sözcüğünden alıntıdır.

marina

İngilizce marina "yat limanı" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İtalyanca marina "plaj, deniz banyosu" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince mare "deniz" fiilinden +in° ekiyle türetilmiştir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *móri "deniz" biçiminden evrilmiştir.