lizol

livar

Yeni Yunanca vivárion veya livárion βιβάριον/λιβάριον z "canlı balık haznesi, akvaryum" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Latince aynı anlama gelen vivarius sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince vivus "canlı, diri" sözcüğünden +ari° ekiyle türetilmiştir. Latince sözcük Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *gʷih₃-wó-s (*gʷī-wó-s) biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *gʷei̯h₃- (*gʷei̯o-) "yaşamak" kökünden türetilmiştir.

livata

Arapça lwṭ kökünden gelen liwāṭa(t) لواطة z "eşcinsel ilişki" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice lewāṭā לוטא z "lanet, beddua" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük lwṭ kökünden gelen Lūṭ "Tevrat'ta eşcinsel olan oğullarını lanetleyen peygamber" özel adından türetilmiştir.

liyakat

Arapça lyḳ kökünden gelen liyāḳa(t) لياقة z "yakışma, layık olma" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça lāḳa لَاقَ z "yakıştı" fiilinin fiˁāla(t) vezninde masdarıdır.

liyezon

Fransızca ve İngilizce liaison "bağlantı, bağlantı kuran kişi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince aynı anlama gelen ligatio sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince ligare "bağlamak" fiilinden +()tion ekiyle türetilmiştir.

liz(o)+

Fransızca ve İngilizce lyso+ "[bileşik adlarda] çözme, çözüm" parçacığından alıntıdır. Fransızca parçacık Eski Yunanca lýsis λύσις z "çözme" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca lúō λύω z fiilinden +sis ekiyle türetilmiştir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *lewh₃- (*lew-) biçiminden evrilmiştir.

lizol
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Tıngır & Sinapian, Istılahat Lugati, 1892]
Lysol [Fr.]: lizol, katran yağile bezir yağından mürekkeb bir mahlut.

Köken

Fransızca lysole "«yağ çözen», dezenfektasyon için kullanılan bir kimyasal karışım" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca lýsis λύσις z "çözme, ayrıştırma" (NOT: Bu sözcük Eski Yunanca lúō λύω z "çözmek" fiilinden +sis ekiyle türetilmiştir.) ve Eski Yunanca élaion ελαίον z "yağ" sözcüklerinin bileşiğidir.

Daha fazla bilgi için liz(o)+, ole(o)+ maddelerine bakınız.


08.10.2017
lizozom

Fransızca ve İngilizce lysosome "sitoplazmik bir organel" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1955 DeDuve et. al., Amer. biyolog.) Fransızca sözcük Eski Yunanca lúsis λύσις z "çözme" ve Eski Yunanca sôma σῶµα z "gövde" sözcüklerinin bileşiğidir.

lizöz

Fransızca liseuse "gece sehpası; gece okuma ışığı; kadınların giydiği hafif gece hırkası" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca lire, lis- "okumak" fiilinden +os° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince aynı anlama gelen legere fiilinden evrilmiştir.

lobelya

Yeni Latince lobelia "bir çiçek cinsi" sözcüğünden alıntıdır. Latince sözcük Matthias de Lobel "Alman botanikçi (1538-1616)" özel adından türetilmiştir.

lobi

İngilizce lobby "1. koridor, sofa, tiyatro ve mecliste bekleme odası, 2. parlamento üyelerini lobide ikna etme faaliyeti, bu işi profesyonel olarak yapan grup" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Geç Latince lobium veya lobia "revak" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Germence yazılı örneği bulunmayan *laubja "çatı, barınak" biçiminden alıntıdır.

lobotomi

İngilizce lobotomy "beynin iki lobunu ayırmak suretiyle yapılan bir ameliyat" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce lobe ve Eski Yunanca tómos τόμος z sözcüklerinin bileşiğidir.