kibar

kızar|mak

Eski Türkçe kızar- "kırmızı olmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe yazılı örneği bulunmayan *kız veya *kızıġ "kan rengi" biçiminden Eski Türkçe +Ar- ekiyle türetilmiştir.

kızıl

Eski Türkçe kızġıl veya kızıl "kızıl, kan rengi" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe aynı anlama gelen yazılı örneği bulunmayan *kızıġ biçiminden Eski Türkçe +Il2 ekiyle türetilmiştir.

kızılcık

Eski Türkçe kızıl sözcüğünden Türkiye Türkçesinde +çUk ekiyle türetilmiştir.

kızoğlan kız

Türkiye Türkçesi oğlan "(kız veya erkek) çocuk" sözcüğünden türetilmiştir.

ki

Farsça ve Orta Farsça ki كه z "ilgi zamiri" sözcüğünden alıntıdır.

kibar
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"büyükler (çoğul)" [ Erzurumlu Darir, Kıssa-i Yusuf terc., 1377 yılından önce]
dedem idi ol benüm χalīl şehriyār / babam ishāk idi dedem hem kibār "soylu (tekil)" [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
kibār: tr. fd. [Türkçede tekil] büyük, zarif, cemiyeti beşeriyenin sunūf-ı aliyesine mensup, cömert ve alicenap

Köken

Arapça kbr kökünden gelen kibār كِبار z "büyükler, ekâbir" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça kabīr كبير z "büyük" sözcüğünün fiˁāl vezninde çoğuludur.

Daha fazla bilgi için kebir maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

kibarca, kibarlaşmak, kibarlık


14.05.2015
kibbutz

Yeni İbranice ḳbṣ kökünden gelen ḳibbutz קִבּוּצ z "1. toplanma, bir araya gelme, birlik, 2. İsrail'de kolektif mülkiyete dayalı topluluk" sözcüğünden alıntıdır. İbranice sözcük İbranice ḳabaṣ קבצ z "toplama, bir araya getirme" kökünden türetilmiştir. Bu sözcük Arapça ḳabḍ قبض z "(eliyle) sıkıca kavrama, tutma, elini yumruk yapma" sözcüğü ile eş kökenlidir.

kibir

Arapça kbr kökünden gelen kibr كِبْر z "büyüklük, azamet, büyüklük taslama" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça kabura veya kabira كَبُِرَ z "büyük idi, büyüdü" fiilinin fiˁl vezninde türevidir.

kibrit

Arapça kbrt kökünden gelen kibrīt كِبْرِيت z "kükürt" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen kebrītā veya kubritā כבריתא z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen kibrītu veya kubrītu sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Chicago Assyrian Dictionary sf. 8.333)

kickbox

İngilizce kick-boxing "tekmeli boks, Tayland'a özgü bir döğüş sporu" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce kick "tekme" ve İngilizce boxing "boks" sözcüklerinin bileşiğidir.

kiç

İngilizce kitsch "ucuz ve bayağı sanat ürünü" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Almanca aynı anlama gelen Kitsch sözcüğünden alıntıdır.