kabotaj

kabiliyet

Arapça ḳbl kökünden gelen ḳābiliyya(t) قابليّة z "uygunluk, kapasite, yetenek" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳābil "kabul edici" sözcüğünün masdarıdır.

kabin

Fransızca cabine "küçük oda, gemi odası" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İngilizce aynı anlama gelen caban [esk.], cabin sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Geç Latince capanna "kulübe, tek odalı ilkel konut" sözcüğünden alıntıdır.

kabine

Fransızca cabinet "1. oda, özellikle mahrem oda, 2. kralın özel dairesinde toplanan danışmanları [esk.], bakanlar kurulu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca cabine "oda" sözcüğünün küçültme halidir.

kabir

Arapça ḳbr kökünden gelen ḳabr قبر z "1. gömme, 2. çukur, mezar" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳabara قَبَرَ z "gömdü" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.

kablo

Fransızca câble veya câbleau "urgan, halat, (mec.) yalıtılmış elektrik teli" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince capulum "urgan" sözcüğünden evrilmiştir. Bu sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen ḥebel sözcüğü ile eş kökenlidir.

kabotaj
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Mehmed Bahaeddin (Toven), Yeni Türkçe Lugat, 1924]
kabotaj: Sahillerin küçük mesafelerinde (...) gemilerin seyrü seferi.

Köken

Fransızca cabotage "1. geminin burunları kerterizleyerek kıyıdan gitmesi, 2. kıyı denizciliği" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İspanyolca cabo "baş, coğrafyada burun" sözcüğünden +age ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Latince caput "baş, kafa" sözcüğünden evrilmiştir.

Daha fazla bilgi için kapital maddesine bakınız.


24.11.2014
kabuk

Eski Türkçe kabık veya kavık "meyve ve tahıl kabuğu" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe kāp "torba, kılıf" sözcüğünden Eski Türkçe +Ik ekiyle türetilmiştir.

kabul

Arapça ḳbl kökünden gelen ḳabūl قبول z "alma, alış" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳabila قَبِلَ z "aldı" fiilinin faˁūl vezninde masdarıdır.

kaburga

Moğolca qabirġa(n) "yan, yamaç, göğsün yanı" sözcüğü ile eş kökenlidir. Moğolca sözcük Moğolca qabirga- "yanaşmak, bitişmek, değmek" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Moğolca qabi "yan, yakın" sözcüğünden türetilmiştir.

kâbus

Arapça kbs kökünden gelen kābūs كابوس z "gece gelen sıkıntı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice kəbāşā כבשא z "basınç, baskı" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Aramice/Süryanice kəbaş כבש z "basma, bastırma, sıkma" fiilinden türetilmiştir.

kabz

Arapça ḳbḍ kökünden gelen ḳabḍ قبض z "eliyle tutma, kavrama, sıkma, yakalama" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳabaḍa قبض z "kavradı, sıktı" fiilinin faˁl vezninde masdarıdır.