kaban

kabadayı
kabahat

Arapça ḳbḥ kökünden gelen ḳabāḥa(t) قباحة z "kötü ve çirkin olma, kötü ve çirkin davranış" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳabuḥa قَبُحَ z "kötü veya çirkin idi" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

kabak

Eski Türkçe kabak "tuluma benzer sebze" sözcüğünden evrilmiştir. Eski Türkçe sözcük Eski Türkçe kāp "tulum" sözcüğünden Eski Türkçe +Ak ekiyle türetilmiştir.

kabala1

Arapça ḳbl kökünden gelen ḳibāla(t) قِبَالة z "önden veya önceden almak" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḳabila قَبِلَ z "aldı" fiilinin fiˁāla(t) vezninde türevidir.

kabala2

Fransızca ve İngilizce cabbala "Tevrat'ın gizli anlamına ilişkin Musevi gelenekleri, batınilik" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İbranice ḳbl kökünden gelen ḳabbālāh קַבָּלָה z "alınmış olan şeyler, gelenek" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İbranice ḳibbēl קבל z "alma, kabul etme" sözcüğünden türetilmiştir.

kaban
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meydan-Larousse, 1969]

Köken

Fransızca caban "gemici paltosu" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İt (Sic) aynı anlama gelen cabano veya gabbano sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Arapça ḳbA kökünden gelen ḳabāˀ قباء z "önü açık ve çoğu zaman külahlı yün cübbe" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen ḳbāyā קביא z sözcüğü ile eş kökenlidir.

Ek açıklama

Farsça kabā/ḳabā, Ermenice gaba/gabani կապա/կապանի, İtalyanca gabano biçimleri Arapçadan alıntıdır. 7. yy'dan itibaren kaydedilen Geç Latince capa biçimi de bir Sami dilinden alınmış olabilir. Arapça ˁabā ve cubba(t) aynı sözcüğün varyantlarıdır.

Bu maddeye gönderenler

aba (aban-), cübbe (jüpon)


17.08.2017
kabar|mak

Eski Türkçe kabar- "kabarmak, şişmek" fiilinden evrilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe kāp "torba, tulum" sözcüğünden Eski Türkçe +(g)Ar- ekiyle türetilmi olabilir; ancak bu kesin değildir.

kabara

Türkiye Türkçesi kabar- fiilinden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

kabarcık

Eski Türkçe kabar- fiilinden Türkiye Türkçesinde +çUk ekiyle türetilmiştir.

kabare

Fransızca cabaret "küçük tiyatro, müzikli lokanta" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Holandaca cabret "odacık" sözcüğünden alıntıdır.

kâbe

Arapça kˁb kökünden gelen kaˁba(t) كَعْبَة z "Mekke'de bulunan küp şeklinde tapınak" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça kaˁb كِعْب z "topuk veya aşık kemiği, oyun zarı" sözcüğü ile eş kökenlidir. Bu sözcük Arapça kaˁaba كَعَبَ z "şişti, top oldu" fiilinden türetilmiştir.