izzet

izobar

Fransızca ve İngilizce isobar "eş basınç çizgisi" sözcüğünden alıntıdır.

izole

Fransızca isoler "yalıtmak, yalnızlaştırmak" fiilinden alıntıdır. Fransızca fiil İtalyanca isolare "kanal açarak bir yeri karadan koparmak, ada yapmak" fiilinden türetilmiştir. Bu sözcük Geç Latince aynı anlama gelen insulare fiilinden evrilmiştir. Geç Latince fiil Latince insula "ada" sözcüğünün isimden türetilmiş fiilidir.

izomorf

Fransızca isomorphe veya İngilizce isomorph "kimyada eş biçimli (molekül)" sözcüğünden alıntıdır.

izoterm

Fransızca isothèrme "1. sabit sıcaklıkta tutan, 2. iklim haritasında eş sıcaklık çizgisi" sözcüğünden alıntıdır.

izotop

Fransızca ve İngilizce isotope "periyodik tablodaki yeri aynı olan elementler" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1913 Frederick Soddy, İng kimyacı.) Fransızca sözcük Eski Yunanca ísos ίσος z "eşit" ve Eski Yunanca tópos τόπος z "yer" sözcüklerinin bileşiğidir.

izzet
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
kanı nefs kim emrüŋe ˁızzet kıla [emrine saygı gösterecek nefis nerede]

Köken

Arapça ˁzz kökünden gelen ˁizza(t) عزّة z "kudret, güç, değer, ağırlık, saygınlık" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ˁazza عَزَّ z "yüceldi, güçlendi" fiilinin fiˁla(t) vezninde masdarıdır.

Benzer sözcükler

izzetinefis

Bu maddeye gönderenler

aziz, izaz, taziz (muazzez)


24.04.2015
jackpot

İngilizce jack-pot "1. pokerde vale çıkıncaya kadar biriken pot, 2. her türlü kumarda büyük kasa" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce jack "bir erkek adı, iskambilde vale" ve İngilizce pot "pota, çanak" sözcüklerinin bileşiğidir.

jaguar

Fransızca jaguar "kedigillerden bir vahşi hayvan, panthera onca" sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: Georges-Louis L. Buffon, Fr. doğabilimci (1707-88).) Fransızca sözcük Portekizce aynı anlama gelen jaguar sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük G. Amerika dillerinden Tupi dilinde yaguara "her tür büyük yırtıcı hayvan" sözcüğünden alıntıdır.

jakar

Fransızca jacquard "bir dokuma türü" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük François J. M. Jacquard "Fransız tekstilci (1752-1834)" özel adından alıntıdır.

jaketatay

Fransızca yazılı örneği bulunmayan *jacquette à taille "bir tür uzun kesimli ceket" deyiminden alıntıdır. Fransızca deyim Fransızca jacquette "ceket" ve Fransızca taille "kesim, boy" sözcüklerinin bileşiğidir.

jakoben

Fransızca jacobin "Fransız Devrimi esnasında (1791) Paris'te St Honoré sokağındaki eski St Jacques manastırında toplanan radikal cumhuriyetçilere verilen ad" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Geç Latince iacobus "St Jacques de Compostelle, bir hıristiyan azizi" özel adından +in° ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük İbranice yaˁḳōb יעקב z "Yakup, Tevrat'a göre İshak'ın oğlu ve İsrailoğullarının atası" özel adından türetilmiştir.