istiklal

istihsal

Ar *istiḥṣāl إستحصال z [#ḥṣl istifˁāl X msd.] üretme, elde etme Ar ḥaṣala حَصَلَ züredi, hasıl oldu

istihsan

Ar istiḥsān إستحسان z [#ḥsn istifˁāl X msd.] beğenme, hoş görme, güzel sayma Ar ḥasuna حَسُنَ zgüzel idi

istihza

Ar istihzāˀ إستهزاء z [#hzA istifˁāl X msd.] alay, aşağılama Ar hazaˀa هزا zalay etti, aşağıladı

istikamet

Ar istiḳāma(t) إستقامة z [#ḳwm istifˁāla(t) X msd.] dik durma, düz gitme, doğruluk, dürüstlük Ar ḳāma قَامَ zdurdu

istikbal

Ar istiḳbāl إستقبال z [#ḳbl istifˁāl X msd.] 1. yönelme, karşılama, 2. konuk kabul etme Ar ḳabala قَبَلَ zyöneldi Ar ḳabila قَبِلَ zaldı

istiklal

[ Şeyhoğlu, Marzubânnâme terc., 1380]
ānı istiḳlāl ṣadrına geçürüp sen ānuŋ fermānı altında olġıl [ Hoca Sa'deddin Ef., Tacü't-Tevârih, 1574]
min baˁad āl-i Osman istıḳlāl bulup, istibdād daˁvāsine ıḳtidār bulamayalar [bundan böyle Osmanoğulları başı boş kalıp egemenlik iddiasına güç bulamasınlar]

Ar istiḳlāl إستقلال z [#ḳll istifˁāl X msd.] 1. küçümseme, hiçe sayma, 2. hükümdarı hiçe sayma, isyan, bağımsızlık Ar ḳalla قَلَّ zaz idi, küçük idi

 ekalliyet

Not: Klasik kullanımda genellikle olumsuz bir kavramdır. “İsyan, istibdat” anlamında kullanımına 19. yy sonlarına dek rastlanır.

Bu maddeye gönderenler: müstakil


08.11.2018
istikrah

Ar istikrāh إستكراه z [#krh istifˁāl X msd.] iğrenme, nefret etme Ar kariha كَرِهَ ziğrendi

istikrar

Ar istiḳrār إستقرار z [#ḳrr istifˁāl X msd.] kararlı olma, olduğu yerde durma Ar ḳarra قرّ zdurdu, karar kıldı

istikraz

Ar istiḳrāḍ إستقراض z [#ḳrḍ istifˁāl X msd.] faizle borçlanma Ar ḳarḍ قرض zfaizle verilen borç

istikşaf

Ar istikşāf إستكشاف z [#kşf istifˁāl X msd.] bulgulama, çaba ve emekle bulma Ar kaşafa كشف zbuldu

istila

Ar istīlāˀ إستيلاء z [#wly istifˁāl X msd.] üstün gelme, yenme, egemen olma Ar walā وَلَا zbaşında durdu, yönetti