irs

irmik

Orta Türkçe yırmık veya yarmık "kırık buğday" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe yar- veya yır- "yarmak, kırmak" fiilinden Türkiye Türkçesinde +mUk ekiyle türetilmiştir.

iroko

İngilizce iroko "tropik Afrika'ya özgü bir ağaç, chlorophora excelsa" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Nijerya dillerinden Esan dilinde aynı anlama gelen uloko sözcüğünden alıntıdır.

ironi

Fransızca ironie "kinaye, alaylı anlatım" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca eirōnía ειρωνία z "bilmezden gelme, ikiyüzlülük etme, asıl maksadını gizleme" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca eírō είρω z "söyletmek" fiilinden +ia ekiyle türetilmi olabilir; ancak bu kesin değildir. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *wér-i̯e- biçiminden evrilmiştir. Bu biçim Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *werh₁- (*wer-) "söylemek" kökünden türetilmiştir.

irrasyonel

Fransızca irrationel "aklî olmayan" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Latince rationalis sözcüğünden in+2 önekiyle türetilmiştir.

irredantizm

Fransızca irrédentisme "yabancı ülke yönetimindeki soydaşları gerekçe ederek yayılma siyaseti" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük İtalyanca aynı anlama gelen irredentismo sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük İtalyanca (terra) irredenta "kurtarılmamış (topraklar)" sözcüğünden +ism° ekiyle türetilmiştir. İtalyanca sözcük Latince redimere, redempt- "geri almak, kurtarmak" fiilinden in+2 önekiyle türetilmiştir. Latince emere, empt- "almak" sözcüklerinin bileşiğidir. Latince fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *h₁em- (*em-) "almak" biçiminden evrilmiştir.

irs
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Meninski, Thesaurus, 1680]
irs: Haereditas.

Köken

Arapça wrs̠ kökünden gelen irṯ إرث z "varis olma, miras edinme, miras olan şey" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça wariṯa ورث z "miras edindi" fiili ile eş kökenlidir. (NOT: Bu sözcük İbranice yrş kökünden gelen yarūşa יְרוּשׂה z "miras" sözcüğü ile eş kökenlidir. )

Benzer sözcükler

irsî, irsiyet

Bu maddeye gönderenler

miras, muris, tevarüs, varis1 (verese), veraset


31.03.2015
irsaliye

Arapça rsl kökünden gelen irsāl إرسال z "gönderme" sözcüğünden +īya(t)1 ekiyle türetilmiştir. Arapça sözcük Arapça rasala رَسَلَ z "saldı, gönderdi" fiilinin ifˁāl vezninde (IV) masdarıdır.

irşat

Arapça rşd kökünden gelen irşād إرشاد z "yol gösterme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça raşada رَشَدَ z "doğru yola gitti" fiilinin ifˁāl vezninde (IV) masdarıdır.

irtibat

Arapça rbṭ kökünden gelen irtibāṭ إرتباط z "bağlantılı olma, bağlantı" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça rabaṭa ربط z "bağladı" fiilinin iftiˁāl vezninde (VIII) masdarıdır.

irtica

Arapça rcˁ kökünden gelen yazılı örneği bulunmayan *irticāˁ إرتجاع z sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça racaˁa رَجَعَ z "rücu etti, geri geldi" fiilinin iftiˁāl vezninde (VIII) masdarıdır.

irtical

Arapça rcl kökünden gelen irticāl إرتجال z "doğaçlama şiir okuma, hazırlıksız şiir söyleme" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ricl رجل z "1. ayak, 2. şiirde vezin birimi, ayak" sözcüğünün iftiˁāl vezninde (VIII) masdarıdır.