hemzemin

hemoroit

Fransızca hémorrhoïde "basur" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca ʰaimorrhoís ἁῖμορροίς z "kanayan, kan akıtan" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca ʰaíma ἁῖμα z "kan" ve Eski Yunanca rhéō ῥέω z "akmak" sözcüklerinin bileşiğidir.

hempa

Farsça hampā همپا z "yoldaş, ayakdaş, ayak uyduran" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça پا z "ayak" sözcüğünden türetilmiştir.

hemşeri

Farsça hamşahrī همشهرى z "aynı memleketli" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça şahr شهر z "ülke, memleket, kent" sözcüğünden +ī ekiyle türetilmiştir.

hemşire

Farsça hamşīre همشيره z "«sütdaş», kardeş, özellikle kız kardeş" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça şīr شير z "süt" sözcüğünden türetilmiştir.

hemze

Arapça hmz kökünden gelen hamza(t) همزة z "Arapça yazıda ء durak işareti" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça hamaza همز z "(sivri bir şeyle) dürttü" fiilinin faˁla(t) vezninde ismi merresidir.

hemzemin
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Yeni Osmanlıca: hemzemin geçit "karayoluyla aynı düzlemde olan demiryolu kavşağı" [ Cumhuriyet - gazete, 1960]
ana caddeler üzerinde alt, üst ve hemzemin geçitlerde

Köken

Farsça ham "bir, beraber" ve Farsça zamīn "yer, toprak" sözcüklerinin bileşiğidir.

Daha fazla bilgi için hem, zemin maddelerine bakınız.

Ek açıklama

Modern dönemde muhtemelen Farsça hamzamān "eşzamanlı" deyimine benzetilerek türetilmiş Türkçe terimdir.


22.08.2014
hendek

Arapça χndḳ kökünden gelen χandaḳ خندق z "ark, kanal" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça kandak كندگ z "kazılmış şey, ark, kanal" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Orta Farsça kandan كندن z "kazmak" fiilinden türetilmiştir.

hendese

Arapça hnds kökünden gelen handasa(t) هندسة z "geometri" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Orta Farsça handāçag "ölçü, ölçme" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Orta Farsça handāχtan, handāç- "ölçmek" fiilinden +a ekiyle türetilmiştir.

hengâme

Farsça hangāme هنگامه z "toplantı, kalabalık, kargaşa" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça hangām sözcüğünden +a ekiyle türetilmiştir. Bu sözcük Eski Farsça yazılı örneği bulunmayan *han-gāma- "bir araya gelmek, buluşmak" fiilinden evrilmiştir. Eski Farsça fiil Eski Farsça ve Avesta (Zend) dilinde gam- "gelmek" fiilinden ham+ önekiyle türetilmiştir.

hentbol

İngilizce handball "el topu" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük İngilizce hand "el" ve İngilizce ball "top" sözcüklerinin bileşiğidir.

henüz

Farsça hanōz veya ahanōz هنوز z "şimdi, hālā" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça ahanōz sözcüğünden evrilmiştir.