hazır

hazan1

Fa χazān خزان zsonbahar

hazan2

İbr/Aram ḥazzān חזן z1. tapınak görevlisi, 2. sinagogda ilahi okumakla görevli kişi, kantor Akad χazannu/χazānu kent yöneticisi

hazar

Ar ḥaḍar حَضَر z [#ḥḍr faˁal msd.] 1. meskûn ve ekilip biçilen yer, abadanlık, 2. seferi veya bedevi olmama hali, yerleşiklik Ar ḥaḍara حَضَرَ zmeskûn ve yerleşik idi

hazf

Ar ḥaḏf حذف z [#ḥḏf faˁl msd.] giderme, eksiltme

hazım

Ar haḍm هَضْم z [#hḍm faˁl msd.] sindirim Ar haḍama هَضَمَ zsindirdi

hazır

"amade" [ anon., Mukaddimetü'l-Edeb terc., y. 1300]
bayramḳa ḥāżır boldılar [törene katıldılar] "... şimdiki zaman" [ Aşık Paşa, Garib-name, 1330]
māżisi vü ḥāżırı ve müstaḳbili [geçmişi ve şimdiki zamanı ve geleceği] hazırcevap [ Ömer b. Mezîd, Mecmuatü'n-nezâir, 1437]
hālinden suāl éde bu dil / kirpügün hāżır-cevāb olup kılur uğraşlar hazırlamak [ Meninski, Thesaurus, 1680]
hazırlamak ... hazırlanmak hazır nazır [ Ahmed Vefik Paşa, Lehce-ı Osmani, 1876]
hazır nazır ... hazır buradasınız ... hazır ol: asker kumandası hazırlop [ Şemseddin Sami, Kamus-ı Türki, 1900]
Hazır lob: Kabuğu içinde suda pişmiş katılaşmış yumurta. hazır giyim "konfeksiyon" [ Cumhuriyet - gazete, 1940]
manifatura, cazib hediyelikler, hazır giyim eşyası, salon tezyinatı, oyuncaklar hazır kıta [ Cumhuriyet - gazete, 1973]
Hükümet alanının sağ ve solundaki caddelerden 'Hazır Kıta' düzenindeki 200-300 kişilik bir grup...

Ar ḥāḍir حاضر z [#ḥḍr fāˁil fa.] şimdi ve burada olan, huzurda bulunan, mevcut, amade Ar ḥaḍara حضر zhazır idi, huzurda idi

 huzur

Not: Arapça asli anlamı "şimdi ve burada, present" iken, Türkçede mecazi anlamı ağır basmıştır. Fr prêt (a.a.) sözcüğünde aynı anlam evrimi görülür. ● Ticari deyim olarak hazır giyim 1930'larda, hazır yemek ise 1958'de Tamek konserve reklamları sayesinde yaygınlaşmış görünmektedir.

Benzer sözcükler: hazır baş, hazır giyim, hazır kıta, hazır nazır, hazır yemek, hazır yiyici, hazırcevap, hazırlamak, hazırlanmak, hazırlatmak, hazırlık, hazırlık sınıfı, hazırlıksız, hazırlop, hazırol

Bu maddeye gönderenler: halihazır, hazirun, müstahzar


20.02.2020
hazin

Ar ḥazīn حزين z [#ḥzn faˁīl sf.] hüzünlü, üzücü Ar ḥazana حزن züzdü

hazine

Ar χazīna(t) خزينة z [#χzn faˁīlā(t) sf. fem.] gömü, depo, kıymetli eşya veya para konulan yer OFa ganz/gazn/gazīnag a.a. << EFa gaza/ganza- a.a.

haziran

Ar ḥazīrān حزيران zRumi takvimin dördüncü ayı ?

hazire

Ar ḥaẓīra(t) حظيرة z [#ḥẓr faˁīlā(t) sf. fem.] çit, çitle çevrili yer, ağıl Ar ḥaẓara حَظَرَ zçitle kapattı

hazirun

Ar ḥāḍirūn حاضرون z [#ḥḍr çoğ.] hazır olanlar, mecliste bulunanlar Ar ḥāḍir حاضر z [t.] hazır +ūn