halet

haldır

"tekerlek sesi, mekanik çalışma sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

hale

Arapça ve Farsça hwl kökünden gelen hāla هالة z "ayla" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Eski Yunanca ʰálos ἁλος z "daire, çember, ay ve güneşin yüzü, aziz tasvirlerinde görülen hale" sözcüğünden alıntıdır.

halef

Arapça χlf kökünden gelen χalaf خَلَف z "birinin ardından gelen veya yerine geçen, ardıl" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χalafa خَلَفَ z "1. (birinin) yerine geçti, ardından geldi, 2. birinin ardından konuştu, topluluktan ayrı düştü" fiilinin faˁal vezninde sıfatıdır. Bu sözcük Aramice/Süryanice χālaf חָלַף z "1. geçme, 2. yerine geçme, mübadele etme" sözcüğü ile eş kökenlidir.

halel

Arapça χll kökünden gelen χalal خَلَل z "1. bozma, yırtma, delme, 2. bozukluk, hasar, yırtık" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χalla خَلَّ z "bozdu, hasar verdi" fiilinin faˁal vezninde masdarıdır.

halen

Arapça ḥālan "şimdi, halihazırda" sözcüğünden alıntıdır.

halet
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ anon., Mukaddimetü'l-Edeb terc., y. 1300]
sovukladı cimāˁ ḥāletinde er [ Şeyhoğlu, Marzubânnâme terc., 1380]
bu sarb ḥāletden [zor durumdan] ve bu müşkil vāḳıˁadan kurtılasın

Köken

Arapça ḥwl kökünden gelen ḥāla(t) حالة z "hal, durum, evre" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥāla حَالَ z "döndü, dönüştü" fiilinin faˁla(t) vezninde ismi merresidir.

Daha fazla bilgi için hal1 maddesine bakınız.

Benzer sözcükler

haleti ruhiye


24.08.2015
halhal

Arapça χl kökünden gelen χalχāl خلخل z "ayak bileziği" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük χalχala خلخل z "şangır şungur etti" sözcüğünün murabba (dörtlü)üdür.

halı

Orta Türkçe kalın veya kalı veya χalı "döşemelik ağır kumaş, halı" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Farsça aynı anlama gelen χalī خالى z sözcüğü ile eş kökenlidir.

halıfleks

Halıfleks "kauçuk tabanlı yer halısı markası" ticari markasından alıntıdır. (İlk kullanımı: 1971)

hali

Arapça χlw kökünden gelen χāli خالٍ z "yalnız, tenha, ıssız, yoksun" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χalā خلا z "yalnız idi" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

haliç

Arapça χlc kökünden gelen χalīc خليج z "çekinti, nehirden çekilen kanal, deniz kıyısındaki lagun, körfez" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χalaca خلج z "kıvrandı" fiilinin faˁīl vezninde sıfatıdır.