hakeza

hak3

Farsça χāk خاك z "toprak" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Orta Farsça aynı anlama gelen χāk sözcüğünden evrilmiştir.

hakan

Eski Türkçe χaḳan veya χaġan veya χān "Türk hükümdarlarının unvanı" sözcüğünden evrilmiştir.

hakaret

Arapça ḥḳr kökünden gelen ḥaḳāra(t) حقارة z "hakir görme, aşağılama" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥaḳara حَقَرَ z "aşağıladı" fiilinin faˁāla(t) vezninde masdarıdır.

hakaretamiz

Arapça ḥaḳāra(t) حقارة z ve Farsça āmēz آميز z "karışan, karıştıran" sözcüklerinin bileşiğidir. (NOT: Bu sözcük Farsça ve Orta Farsça āmēχtan, āmēz- آميختن, آميز z "karışmak, karıştırmak" fiilinden türetilmiştir. ) Farsça fiil Farsça ve Orta Farsça ā- آ z "yönelme, katılma, eklenme bildiren önek" ve Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *mei̯ḱ-, *mei̯ǵ- "karışmak, karıştırmak" sözcüklerinin bileşiğidir.

hakem

Arapça ḥkm kökünden gelen ḥakam حكم z "yargıç" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥakama حَكَمَ z "hükmetti, yargıladı" fiilinin faˁal vezninde türevidir.

hakeza
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

[ Gülşehri, Mantıku't-Tayr, 1317]
hākeẕā

Köken

Arapça ḥā kaḏā حٰكذا z "işte bunun gibi, böyle" deyiminden alıntıdır.

Daha fazla bilgi için keza maddesine bakınız.


22.09.2017
haki

Farsça χākī خاكى z "toprağa ait, toprak gibi" sözcüğünden alıntıdır. Farsça sözcük Farsça χāk خاك z "toprak" sözcüğünden +ī ekiyle türetilmiştir.

hakikat

Arapça ḥḳḳ kökünden gelen ḥaḳīḳa(t) حقيقة z "gerçeklik, doğruluk" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥaḳḳa حقّ z "doğru idi" fiilinin faˁīlā(t) vezninde sıfat dişilidir.

hakiki

Arapça ḥḳḳ kökünden gelen ḥaḳīḳī حقيقى z "hakikate ait, gerçek (sıfat)" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥaḳīḳa(t) sözcüğünden +ī ekiyle türetilmiştir.

hakim1

Arapça ḥkm kökünden gelen ḥākim حاكم z "yargılayan, yargıç" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça ḥakama حَكَمَ z "yargıladı, hükmetti" fiilinin fāˁil vezninde etken fiil sıfatııdır.

hakim2

Arapça ḥkm kökünden gelen ḥakīm حكيم z "bilge, alim, filozof, tabip" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice ḥākām חָכָם z "bilge, alim" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Aramice/Süryanice ḥakam, ḥakīm חַכַם, חַכִים z "bilmek, tanımak, alim olmak" kökünden türetilmiştir.