hırçın

hıncahınç

Farsça yazılı örneği bulunmayan *χanc ā χanc خنج آ خنج z "bağırış çığırış" deyiminden alıntıdır. Farsça deyim Farsça χanc "feryat, özellikle orgazm çığlığı" sözcüğünden türetilmiştir.

hınç

Farsça χanc خنج z "hırıltı, feryat, orgazm nidası" sözcüğünden alıntıdır.

hınzır

Arapça χnzr kökünden gelen χinzīr خنزير z "domuz" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Aramice/Süryanice aynı anlama gelen χazīr חַזִיר z sözcüğünden alıntıdır. (Kaynak: Jastrow, Dict. of the Targumim, Talmud Bavli etc. sf. 443.) Bu sözcük Akatça aynı anlama gelen χuzīru sözcüğü ile eş kökenlidir. (Kaynak: Chicago Assyrian Dictionary sf. 6.266.)

hır

"gırtlak sesi, tehdit ve kavga sesi" Ses yansımalı sözcüktür.

hırbo

Kürtçe (Kurmanci) xirbo "kaba, terbiyesiz kimse" sözcüğü ile eş kökenlidir.

hırçın
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

"haşin, ters huylu" [ Zenker, Türkisch-Arabisch-Persisches Handwörterbuch, 1876]
χırçın خيرچين malicieux, obstiné.

Köken

Ermenice xırdçan խրտչան z "kavgacı, kolay öfkelenen" sözcüğünden alıntıdır. Ermenice sözcük Ermenice xırdçil խրտչիլ z "öfkelenmek" fiilinden türetilmiştir. (Kaynak: Robert Dankoff, Armenian Loanwords in Turkish sf. )

Daha fazla bilgi için hır maddesine bakınız.

Ek açıklama

Sözcüğün etimolojisine ilk kez değinen Zenker (1876) Farsça xīrçīn biçimini önerirse de böyle bir sözcük mevcut değildir; anlamca da uygun değildir.

Benzer sözcükler

hırçınlaşmak


15.07.2019
hırdavat

Farsça χōrde خورده z "yenmiş şey, yemek artığı, kırıntı, döküntü" sözcüğünden türetilmiştir.

Hıristiyan

Yeni Yunanca χristianós χριστιανός z "Mesih dinine mensup" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca χrīstós χρīστός z "(kutsal yağla) meshedilmiş olan, Mesih" sözcüğünden türetilmiştir. Bu sözcük Eski Yunanca χrīō χρīω z "yağla ovmak, meshetmek" fiilinin geçmiş zaman fiil-sıfatııdır. Yunanca fiil Hintavrupa Anadilinde yazılı örneği bulunmayan *gʰrēi̯- "ovmak" kökünden evrilmiştir.

hırka

Arapça χrḳ kökünden gelen χirḳa(t) خِرْقة z "kafa ve kol delikleri olan üstlük, özellikle derviş giysisi" sözcüğünden alıntıdır. Arapça sözcük Arapça χaraḳa خَرَقَ z "yırttı, deldi" fiilinin fiˁla(t) vezninde ismi merresidir.

hırpala|mak

Türkiye Türkçesi hırpani "perişan kılıklı" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

hırpani

Arapça χrb kökünden gelen χiribbān خربان z "harap, yıkıma uğramış" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir. (Kaynak: Edw. Will. Lane, An Arabic Lexicon sf. 2.716.) Arapça sözcük Arapça χaraba خرب z "harap oldu" fiilinden türetilmiştir.