genleş|mek

general

Fransızca générale sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Fransızca capitaine général "genel kumandan" sözcüğünün dişilidir. Bu sözcük Fransızca général "genel" sözcüğünden türetilmiştir. Fransızca sözcük Latince generalis "soya ait, genel" sözcüğünden evrilmiştir. Latince sözcük Latince genus, gener- "soy, ırk" sözcüğünden +al° ekiyle türetilmiştir.

genetik

Fransızca génétique "üremeye veya soya ilişkin, kalıtımsal, ırsi" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca aynı anlama gelen genētikós γενητικός z sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca génesis γένεσις z "üreme" sözcüğünden +ik° ekiyle türetilmiştir. Yunanca sözcük Eski Yunanca gígnomai, gen- γίγνομαι, γεν- z "doğurmak" fiilinden +sis ekiyle türetilmiştir.

geniş

Eski Türkçe kéŋü- "genişlemek" fiilinden Türkiye Türkçesinde +Iş ekiyle türetilmiştir. Eski Türkçe fiil Eski Türkçe kéŋ "enli, bol" sözcüğünden türetilmiştir.

genitif

Almanca Genitiv "ismin iyelik hali" sözcüğünden alıntıdır. Almanca sözcük Latince genitivus "doğuma veya soya ilişkin" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Latince gignere, genit- "doğurmak" fiilinden türetilmiştir.

geniz

Türkiye Türkçesi geŋiz "geniz" sözcüğünden evrilmiştir. Türkçe sözcük Eski Türkçe kéŋ "geniş" sözcüğünden türetilmiş olabilir; ancak bu kesin değildir.

genleş|mek
Tarihçe (tespit edilen en eski Türkçe kaynak ve diğer örnekler)

Yeni Türkçe: [ TDK, Türkçe Sözlük, 1. Baskı, 1945]
genleşme: Isının etkisi altında bir cismin hacminin büyümesi.

Köken

Türkiye Türkçesi geŋ "geniş, bol" sözcüğünden Yeni Türkçe +lAş- ekiyle türetilmiştir.

Daha fazla bilgi için geniş maddesine bakınız.


25.05.2015
genom

İngilizce genome "yeni doğan organizmaya genetik olarak aktarılan bilginin tümü" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Almanca aynı anlama gelen Genom sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1920 Hans Winkler, Alm. biyolog.) Bu sözcük Almanca Gen γίγνομαι, γεν- z ve Almanca sözcüklerinin bileşiğidir.

gensoru

Türkiye Türkçesi genel soru deyiminden türetilmiştir.

geoid

İngilizce geoid "yer küre gibi basık top şeklinde olan" sözcüğünden alıntıdır. İngilizce sözcük Almanca aynı anlama gelen Geoide sözcüğünden alıntıdır. (İlk kullanımı: 1872 Listing, Alm. fizikçi.) Bu sözcük Eski Yunanca geoeidēs γεοειδής z "yeryüzü-gibi" sözcüğünden alıntıdır. Yunanca sözcük Eski Yunanca gḗ γῆ z "yer, yeryüzü" ve Eski Yunanca eídos εἶδος z "şekil" sözcüklerinin bileşiğidir.

geometri

Fransızca géometrie "hendese" sözcüğünden alıntıdır. Fransızca sözcük Eski Yunanca geōmetría γεωμετρία z "yer ölçümü, hendese" sözcüğünden alıntıdır. Bu sözcük Eski Yunanca gḗ γή z "yer" ve Eski Yunanca métron μέτρον z "ölçüm" sözcüklerinin bileşiğidir.

ger|mek

Eski Türkçe ker- "1. enlemesine kesmek, engellemek, 2. (ip) çekerek uzatmak" fiilinden evrilmiştir.